Thứ Bảy, 10 tháng 3, 2012

Thấy gì từ động thái kỹ thuật của Ngân hàng Nhà nước?

[Marketing3k.vn] Khá kỳ lạ là mặc dù thông tin về định hướng sẽ giảm lãi suất 1% được đưa ra từ 6-3 nhưng đến hôm nay vẫn chưa có những quyết định chính thức. Liệu có phải Ngân hàng Nhà nước đang dùng "biện pháp kỹ thuật” đã tạo dư địa thời gian cho hoạt động huy động vốn của các ngân hàng?

"Đổi mới” cách thức công bố

Đối với những người quan sát lâu cách thức điều hành chính sách của Ngân hàng Nhà nước, không khó để nhận thấy sự khác biệt trong lần công bố thông tin định hướng này. Tại cuộc họp báo Chính phủ tổ chức chiều tối ngày 6-3, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước đã chính thức công bố: "đã đến lúc hạ lãi suất khoảng 1%”. Theo đó, tất cả các lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước như lãi suất trên thị trường mở, tái cấp vốn, qua đêm sẽ được đồng loạt giảm 1%. Đối với thị trường các tổ chức tín dụng, trần lãi suất cũng sẽ được giảm 1%. Điểm khác biệt là người đứng đầu Ngân hàng Nhà nước chỉ cho biết "vài ngày tới chúng tôi sẽ chính thức công bố quyết định hạ lãi suất”. Đây là lần đầu tiên thông điệp về chính sách tiền tệ được đưa ra một cách chính thức nhưng lại không đi kèm một văn bản quyết định chính thức. Trong tất cả những lần công bố thay đổi chính sách trước đó, cơ quan quản lý đều làm "đồng bộ”, từ họp thông báo, tới ban hành quyết định và truyển tải trên trang web của Ngân hàng Nhà nước. "Vài ngày” không phải là một yếu tố có thể định lượng được. Tại sao Ngân hàng không ngay lập tức công bố quyết định điều chỉnh giảm lãi suất?

"Đánh động” người gửi tiền?

Nếu là người chuyên đi gửi tiền tiết kiệm hoặc có một khoản gửi tương đối lớn, sẽ không khó để nhận thấy sự khác biệt giữa mức lãi suất gửi 14%/năm với mức lãi suất 13%/năm. Đôi khi, chỉ cần khác biệt một chút thời gian cũng có thể dẫn tới sự khác biệt lớn trong phần thu về của món tiền gửi. Điều này đã được chứng minh sinh động trong thời kỳ lãi suất tiền gửi được đưa từ mức trên 17% xuống 14% trước đây. Rất nhiều ngân hàng đã chủ động thông báo tới khách hàng để nhanh chóng cơ cấu lại món gửi sao cho có lợi nhất, tức là tranh thủ gửi sớm, tái gửi vào "đêm trước” của ngày chính thức hạ trần lãi suất. Có lẽ biện pháp kỹ thuật này cũng được áp dụng lần nữa, chỉ khác biệt ở chỗ chính Ngân hàng Nhà nước chủ động "đánh động” người gửi tiền. Về lý thuyết, người gửi tiền sẽ "ham” mức gửi 14%/năm hơn mức 13%/năm. Do đó rất có thể hiệu quả của biện pháp "vài ngày” sẽ giúp các ngân hàng thu hút được một lượng tiền gửi lớn hơn.

Mặt khác, Ngân hàng Nhà nước chắc chắn nắm được chính xác cơ cấu kỳ hạn tiền gửi tại các ngân hàng. Do đó "vài ngày” cũng giúp các ngân hàng xác định được thời điểm hết kỳ hạn của số dư tiền gửi lớn nhất. Làm sao để lượng tiền này tiếp tục ở lại ngân hàng là điều hết sức quan trọng.

Một vấn đề nữa là cơ cấu kỳ hạn cần phải dài hơn. Cuộc đua lãi suất sôi động thời gian qua đã khiến người gửi chọn gửi với những kỳ hạn ngắn, chỉ yếu là từ 3-6 tháng, thậm chí thấp hơn để linh hoạt thay đổi mức lãi suất. Tiền gửi kỳ hạn ngắn khiến các ngân hàng khó xoay xở hơn nhiều vì cơ cấu nguồn vốn quá lỏng, trong khi đầu ra cho vay thường là có kỳ hạn dài. Nắm được nguồn vốn dài hạn với lãi suất ổn định là cơ sở quan trọng để các ngân hàng chủ động giảm mặt bằng lãi suất cho vay. Cũng trong buổi họp báo Chính phủ ngày 6-3, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước còn "hé lộ” định hướng điều hành quan trọng: "Nếu mọi yếu tố đều thuận lợi, lạm phát về dần một con số, thì cuối năm nay lãi suất huy động trong hệ thống ngân hàng sẽ xoay quanh mức 10%, tức là mỗi quý chúng ta giảm 1% lãi suất”. Đối với người gửi tiền, điều quan trọng nhất, ấn tượng nhất là "mỗi quý giảm 1% lãi suất”. Nghĩa là quý 1 lãi suất huy động ở mức 13%, quý 2 sẽ còn 12% và cuối năm đâu đó 10%. Điều này sẽ dẫn tới hành động gì? Dễ hiểu là nếu gửi với lãi suất 14%/năm ngay từ hôm nay, kỳ hạn khoảng một năm trở lên, người gửi sẽ có lợi nhất. Như vậy, đối với ngân hàng, vấn đề có được các món gửi kỳ hạn dài được giải quyết.

Hiệu ứng có như mong đợi?

Sẽ là quá sớm vào lúc này để đánh giá việc hé lộ các định hướng lớn trong chính sách điều hành tiền tệ có hiệu quả như mong đợi hay không. Tuy nhiên một số thông tin trên các phương tiện truyền thông đã bắt đầu phản ánh về nhu cầu gửi tiền tăng lên để hưởng nốt mức lãi suất 14%. Thông tin từ Eximbank thì trong hai ngày đầu tiên của thời hạn "vài ngày”, lượng vốn huy động đã tăng hơn 850 tỷ đồng. Vietcombank trong hai ngày cũng huy động thêm được 400 tỷ đồng. Câu chuyện lãi suất huy động còn 13% có hấp dẫn người gửi tiền hay không còn tùy thuộc vào kỳ vọng về lạm phát. Người dân có ít nhất ba kênh để giữ tài sản vào lúc này, là gửi tiết kiệm, tích trữ bằng vàng và tích trữ ngoại tệ. Lãi suất tiền gửi thấp đến mức nào đó sẽ phải cạnh tranh với hai kênh còn lại. Đặc biệt nếu việc kiềm chế lạm phát không như kỳ vọng, kênh tiết kiệm sẽ mất khách.

Hoàng Ngân
Các bài khác:

Thứ Sáu, 9 tháng 3, 2012

Triết lý giáo dục đại học và vấn đề tự chủ đại học

[Marketing3k.vn] Bài viết dưới đây đề cập mối liên hệ giữa triết lý về giáo dục đại học (GDĐH) và mức độ tự chủ cho các cơ sở GDĐH, từ đó nhận xét về những bất cập trong cách tư duy về GDĐH tại Việt Nam hiện nay và góp ý xây dựng cho Dự thảo Luật GDĐH.

Dự án Luật GDĐH Việt Nam đang thu hút sự quan tâm và bàn luận sôi nổi trong toàn xã hội. Nhiều ý kiến cho rằng luật còn chung chung, chưa làm rõ những nguyên tắc chủ đạo và đột phá trong quản lý và giám sát cơ sở GDĐH. Những vấn đề đang được tranh luận chính là những vấn đề mới, nảy sinh trong quá trình nền GDĐH nước nhà chuyển sang giai đoạn đại chúng. Thực ra, để bàn về những vấn đề cụ thể như tự chủ đại học, phân tầng, cơ chế tài chính cho GDĐH, trước tiên phải xác định được GDĐH là gì, mục tiêu của GDĐH là gì, nhiệm vụ cơ sở GDĐH là gì. Hay nói cách khác là tư duy GDĐH trong giai đoạn hiện nay là gì? Đây cũng là những câu hỏi mà hầu hết các hệ thống GDĐH đang tiến hành đổi mới cũng đang xem xét và định nghĩa lại.

Nội hàm của tự chủ đại học xuất phát từ triết lý về GDĐH tại mỗi quốc gia 

Tự chủ có nghĩa là không bị kiểm soát từ bên ngoài. Tự chủ đại học (ĐH) là khái niệm phát sinh cùng với sự ra đời của trường ĐH (universities). Trong lịch sử, trường ĐH đã phải đấu tranh không ngừng để thoát khỏi sự can thiệp của giáo hội và nhà nước. Ngày nay tự chủ ĐH (university autonomy) thể hiện mối quan hệ giữa trường ĐH và nhà nước, là sự độc lập của trường ĐH đối với sự kiểm soát của nhà nước trong việc vận hành hoạt động của nó. Tự chủ ĐH không có nghĩa là trường ĐH có sự tự do hoàn toàn, mà tự chủ ĐH luôn được giới hạn trong khuôn khổ được giới hạn bởi luật pháp và các thỏa thuận giữa nhà nước với khu vực GDĐH và từng trường ĐH. Chính khuôn khổ xác định mức độ tự chủ ĐH là cái cốt lõi hình thành nên thực chất của cụm từ “tự chủ ĐH”. 

Một điều đáng lưu ý là, các nghiên cứu về quản trị ĐH thường chọn đối tượng nghiên cứu là các ĐH lớn, có uy tín. Đây là các trường ĐH định hướng nghiên cứu, có đội ngũ học giả uyên bác, theo đuổi các mục tiêu học thuật dài hạn. Vì vậy các nghiên cứu này thường cổ vũ cho tự chủ ĐH. Thực ra, ngoài khu vực trường ĐH, GDĐH hay còn gọi là giáo dục sau trung học (higher education hay post-secondary education) còn bao gồm một khu vực khác là các trường đào tạo lao động chuyên nghiệp bậc cao, đào tạo phục vụ nhu cầu của địa phương. Trong khi khu vực trường ĐH thường nhấn mạnh nhiệm vụ sản sinh ra tri thức, đào tạo năng lực nghiên cứu, và phương pháp tư duy, thì khu vực không thuộc trường ĐH thường nhấn mạnh nhiệm vụ đào tạo nghề với chương trình học tập trung cung cấp kĩ năng thực hành. Khu vực GDĐH không phải trường ĐH này thường phải chịu sự chi phối của các cơ quan quản lý trung ương và của chính quyền địa phương. 

Ở Việt Nam, cụm từ “trường ĐH” chưa có được nghĩa tương tự như từ university - để mô tả loại hình tổ chức hoạt động học tập bậc cao (higher learning), ở đó vừa tiến hành nghiên cứu và giảng dạy - vì ngay cả trường ĐH trọng điểm và ĐH quốc gia thì hoạt động chính và nguồn thu chính của trường ĐH vẫn là từ đào tạo. Có lẽ vì vậy một số nghiên cứu của tác giả nước người về GDĐH Việt Nam đã sử dụng cụm từ post-secondary education hoặc tertiary education. Tuy nhiên về mặt hình thức, hệ thống GDĐH Việt Nam cũng bao gồm hai khu vực: khu vực trường ĐH và khu vực không phải trường ĐH là các trường cao đẳng. 

Có thể nói rằng hai mô hình tổ chức ĐH chính chi phối cách quản lý GDĐH trên thế giới là mô hình của các nước Anglo-Saxon và của các nước châu Âu lục địa. Mô hình ĐH của các nước Anglo-Saxon bắt nguồn từ Anh và du nhập sang các nước Hoa Kỳ, Australia, New Zealand, và Canada. Mô hình truyền thống của Anh là: trường ĐH không phải là một bộ phận trong tổ chức bộ máy của nhà nước, hoạt động theo điều lệ riêng, và không chịu sự chỉ đạo từ bất cứ cơ quan nhà nước nào. Vậy ai giám sát hoạt động của trường ĐH? Đó chính là các hội đồng trường mà thành phần gồm đa số các thành viên ngoài trường và hội đồng giảng viên bao gồm những giáo sư uy tín trong trường. Tóm lại, tự chủ của hệ thống trường ĐH học trong nhóm nước Anglo-Saxon là giao quyền quyết định cao cho trường ĐH, trường ĐH chịu sự giám sát của xã hội thông qua hội đồng trường và sự tự quản của đội ngũ học giả của trường ĐH. 

Trường ĐH tại các nước châu Âu lục địa được xây dựng trên khái niệm tự do học thuật. Tự chủ của trường ĐH về các vấn đề học thuật được coi là một giá trị thiêng liêng và đặt ở mức ưu tiên cao nhất. Trường ĐH được coi là một thể chế của nhà nước nên vai trò của nhà nước trong việc quản lý trường ĐH được coi là tất yếu. Tại các nước này, nhà nước thường quy định khung chương trình quốc gia và các tiêu chuẩn chung về đào tạo (Amaral, Jones và Karseth 2003). Các quyết định của trường ĐH được hướng dẫn bởi các luật và các quy định khá chi tiết. Trường ĐH vận hành dựa vào các khung pháp lý và sự tự quản của đội ngũ học giả của trường ĐH.

Hơn hai thập kỉ qua, hai mô hình tổ chức ĐH phổ biến này đều trải qua cải cách về quản trị ĐH. Mô hình quản trị ĐH của các nước Anglo-Saxon dịch chuyển theo hướng tăng cường sự giám sát của nhà nước thông qua các cơ quan trung gian cấp tài trợ và giám sát chất lượng. Mô hình quản trị ĐH của các nước châu Âu lục địa dịch chuyển theo hướng xóa bỏ quản lí trực tiếp của nhà nước bằng giám sát từ xa qua các cơ chế giải trình và giao nhiều quyền tự chủ hơn cho các trường ĐH. Hiện tượng đổi mới quản trị GDĐH trên toàn cầu hiện nay có xu hướng chung là thử nghiệm và hoàn thiện mô hình trường ĐH hoạt động theo tư cách pháp nhân độc lập hoàn toàn và áp dụng các kỹ thuật quản lý của doanh nghiệp vào trường ĐH. Cụm từ thường dùng để mô tả mô hình quản trị trường ĐH mới là “ĐH doanh nghiệp” (entrepreneurial universities). 

Cùng với sự thành lập của hai ĐH quốc gia vào giữa thập niên 1990, khái niệm tự chủ ĐH đã xuất hiện và thu hút được sự quan tâm và tranh luận tại Việt Nam. Tuy nhiên, sau hơn 15 năm áp dụng, có hẳn một nghị định về quyền tự chủ cho cơ quan nhà nước trong đó có các cơ sở GDĐH, các trường ĐH Việt Nam vẫn được coi là không có tự chủ. Vấn đề tự chủ ĐH trong dự thảo luật GDĐH vẫn đang là một vấn đề nóng hổi và gặp nhiều tranh luận gay gắt. Cuộc đấu tranh giành tự chủ của các trường ĐH Việt Nam có lẽ đang ở trong một thời điểm thật gay cấn. Trường ĐH muốn có nhiều quyền quyết định hơn và ít chịu sự kiểm soát của nhà nước hơn, trong khi nhà nước chưa đủ tin tưởng để giao thêm một số quyền cho các trường ĐH. Để có cơ sở về việc trao tự chủ đến mức độ nào cho trường ĐH, có lẽ ba câu hỏi quan trọng nhất cần phải được trả lời là: Tự chủ về cái gì? Giao tự chủ cho cơ sở GDĐH nào và giao đến đâu? Làm sao có thể giám sát được việc thực hiện cam kết của trường ĐH khi nhận tự chủ? Hai câu hỏi đầu liên quan mật thiết với nhau vì nó cùng được xác định bởi câu hỏi về triết lý GDĐH, tức là GDĐH là gì. Câu hỏi thứ ba liên quan đến kỹ thuật và công cụ quản lý nhà nước về GDĐH. Sau đây là gợi ý trả lời cho các câu hỏi trên.

Tự chủ về cái gì? Giao tự chủ cho cơ sở GDĐH nào và giao đến đâu?

Bởi các yếu tố bản địa và các quan điểm về GDĐH khác nhau nên mô hình cơ sở GDĐH Anglo-Saxon và châu Âu lục địa cũng khác nhau. Việt Nam vẫn chịu ảnh hưởng nặng nề của mô hình GDĐH Liên Xô cũ mà biểu hiện rõ nhất của nó là sự thống trị của nếp quản lý qua chỉ đạo và mệnh lệnh từ trên giao xuống. Nếu chỉ bàn đến trao tự chủ cho các trường ĐH là mới chỉ bàn đến cái ngọn mà quên mất liệu rằng cái gốc và cái thân cũ kỹ có mang nổi cái ngọn đầy cách tân. Thay đổi trong tư duy về GDĐH hay xác định lại khái niệm GDĐH sẽ giúp cho việc xác định được đặc điểm của các loại hình cơ sở GDĐH, nhiệm vụ và mức độ tự chủ cho từng loại hình cơ sở đó. 

Một cách phân loại tự chủ ĐH đơn giản nhưng vẫn diễn tả được nội hàm của nó là cách phân loại của Robert Berdahl (1990), chia tự chủ ĐH ra làm 2 loại: tự chủ thực chất (substantive autonomy) là tự chủ của cơ sở GDĐH trong xác định mục tiêu học thuật và chương trình đạo tạo; và tự chủ thủ tục (procedural autonomy) là sự tự chủ trong việc xác định các phương tiện để thực hiện mục tiêu học thuật đề ra. 

Tự chủ trong mục tiêu hoạt động 

Nếu quan niệm GDĐH là để tạo ra tri thức, để bảo tồn và chuyển giao văn hóa và giá trị của quốc gia, để dẫn dắt và định hướng xã hội thì GDĐH phải hoàn toàn thoát khỏi mọi sự dẫn dắt và định hướng của bất cứ mục tiêu cụ thể nào. GDĐH chỉ cần có một mục tiêu rộng lớn, duy nhất và cuối cùng là tạo ra những điều tốt đẹp cho xã hội. Mục tiêu như vậy nên giao cho các ĐH định hướng nghiên cứu. Ban đầu, nhà nước cần bao cấp cho các ĐH này. Liệu các ĐH này có đạt được đến mục tiêu sáng tạo cái mới và dẫn dắt xã hội hay không thì cần có thời gian vì hiệu quả của các hoạt động nghiên cứu và GD thường chỉ thể hiện hết trong dài hạn. Nhóm trường ĐH định hướng nghiên cứu này nếu xây dựng được một môi trường học thuật có tương tác với quốc tế thì dần dần sẽ hình thành được ĐH đẳng cấp quốc tế.

Theo điều 39 Luật GD Việt Nam năm 2005, “Mục tiêu của giáo dục ĐH là đào tạo người học có phẩm chất chính trị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và năng lực thực hành nghề nghiệp tương xứng với trình độ đào tạo, có sức khoẻ, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.” Như vậy có nghĩa là mục tiêu tối thượng của GDĐH Việt Nam hiện nay là phục vụ cho sự phát triển của quốc gia. Sự phát triển của quốc gia được định ra bằng các kế hoạch chiến lược cụ thể, GDĐH phải đạt được các mục tiêu phát triển của chính nó và liên đới phục vụ việc đạt đến một số mục tiêu khác. Quan niệm GDĐH là một công cụ của nhà nước và chịu sự can thiệp của nhà nước cũng có những cơ sở hợp lý và quan niệm này vẫn tồn tại ở phần lớn các nước châu Âu lục địa và ở hầu hết các nước châu Á. Quy mô và cơ cấu GDĐH sẽ phụ thuộc vào tình hình phát triển kinh tế - xã hội và nhu cầu của các ngành kinh tế. Khu vực GDĐH đào tạo lao động chuyên nghiệp sẽ đảm nhận nhiệm vụ này. Với lao động thuộc ngành nghề nhà nước cần mà không thu hút người học thì nhà nước sẽ đặt hàng và cấp kinh phí. Với các ngành nghề đào tạo mà thị trường lao động và người học đều có nhu cầu thì nhà nước để thị trường điều chỉnh cơ cấu và chương trình đào tạo. Ở khu vực này, nhà nước phải cân nhắc cấp kinh phí cho ngành nghề nào, mức độ bao cấp ra sao, can thiệp vào nội dung chương trình tới mức độ nào.

Bị giới hạn bởi luật GD, cuộc tranh luận tự chủ ĐH của Việt Nam hiếm khi bàn tới vấn đề tự chủ theo đuổi mục tiêu học thuật. Có thể thấy trong các giới thiệu về trường ĐH, như trên website của các trường chẳng hạn, hầu như tất cả các trường đều đặt mục tiêu đào tạo theo đúng mục tiêu của Luật GD đề ra. 

Tự chủ trong vận hành hoạt động 

Hai vấn đề chính mà các trường ĐH hiện nay muốn có tự chủ là: quy định mức học phí và mở ngành đào tạo có nhu cầu xã hội cao. Với các ngành không có nhu cầu từ xã hội cao thì trường có được khuyến khích mở họ cũng không nhiệt tình. Hai vấn đề tự chủ này liên quan đến bù đắp chi phí đào tạo tức là phương tiện để thực hiện mục tiêu và thuộc về vấn đề tự chủ về hình thức hoạt động. 

Trường ĐH là một tổ chức với những đặc tính riêng như: mục tiêu học thuật đa dạng khó xác định, công nghệ giáo dục không rõ ràng, sự tham gia của các đơn vị và thành viên cá nhân không ổn định, các đơn vị thành viên liên kết lỏng lẻo, đòi hỏi nghiệp vụ chuyên môn cao, bởi vậy nó cần có một mô hình tổ chức và quản lý riêng. Khi cơ sở có tự chủ, có cơ chế quản lý linh động thì sẽ phát huy được sáng kiến và có nhiều đổi mới. Tuy nhiên, trong lĩnh vực quản lý, bất cứ một hoạt động công việc nào cũng cần phải có giám sát để đảm bảo rằng hoạt động đó đạt được mục tiêu đã cam kết. Ở Việt Nam, trong xu hướng thương mại hóa GD như hiện nay, xã hội dường như đã mất lòng tin vào khu vực GDĐH với vai trò tự quản. Với số lượng các trường ĐH đông đảo như hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) sẽ không bao giờ có đủ lực lượng nhân sự để đi giám sát từng cơ sở GDĐH. Năng lực giám sát của xã hội đối với trường ĐH cũng còn rất hạn chế. Không nhiều sinh viên và phụ huynh đã đọc những văn bản cam kết ba công khai của trường ĐH. Quyết định học một trường ĐH của sinh viên và phụ huynh phần lớn bởi vì họ cần một tấm bằng ĐH như một sự đầu tư cho tương lai. Khi mà cầu về GDĐH còn lớn cung, thông tin về chất lượng dịch vụ GDĐH không đầy đủ và thực chất thì có nghĩa là thị trường GDĐH chưa hoàn chỉnh và cần phải được điều tiết bởi nhà nước. Nói một cách khác, hoạt động của các trường ĐH Việt Nam hiện nay còn nhiều bất cập, do đó sự giám sát của nhà nước đối với GDĐH là cần thiết. Điều cần cải thiện hiện nay là quản lý nhà nước cần giảm bớt tính mệnh lệnh và các quy định chi tiết, chuyển sang hoàn thiện khung pháp lý và ký kết thỏa thuận giữa Bộ GD&ĐT với cơ sở GDĐH. Phần tiếp theo của bài viết sẽ thảo luận về cơ chế giám sát tự chủ ĐH.

Làm sao có thể giám sát được việc thực hiện cam kết của trường ĐH khi nhận tự chủ?

Vai trò của nhà nước trong việc xây dựng và điều tiết thị trường là định ra nguyên tắc hoạt động thị trường lành mạnh và chế tài. Chính vì vậy, xây dựng cơ chế giám sát khu vực GDĐH thông qua công khai thông tin, giải trình và kiểm định chất lượng cũng là những vấn đề thiết yếu và đang được bàn luận sôi nổi. Tuy nhiên, hiện nay những công cụ quản lý chất lượng GDĐH của Bộ còn rất hình thức và chưa phát huy tác dụng. Các trường ĐH vẫn chưa hài lòng với cách làm kiểm toán chất lượng cơ sở GDĐH của Bộ. Sự phân hóa về mục tiêu học thuật và chất lượng giáo dục giữa các cơ sở GDĐH đã hình thành khá rõ nét. Vì thế, vừa để chống xuống cấp chất lượng GDĐH vừa để khuyến khích cải thiện chất lượng, đánh giá chất lượng GDĐH theo một chuẩn chung cho cả hệ thống GDĐH là không hợp lý. Hình thành được một hệ thống đánh giá chất lượng GDĐH có hiệu quả tại Việt Nam sẽ còn cần rất nhiều thời gian. 

Trong khi còn đang tìm kiếm một cơ chế hợp lý để giám sát hoạt động cơ sở GDĐH dựa vào đánh giá mức độ hiệu quả đầu ra, trước mắt, có thể phân hóa mức độ giám sát của nhà nước đối với cơ sở GDĐH theo nhiệm vụ học thuật của mỗi cơ sở GDĐH. Bộ GD&ĐT nên bổ sung thêm điều lệ hoạt động cho các loại hình cơ sở GDĐH mới phát sinh. Xây dựng điều lệ mô hình hoạt động cho ĐH hoạt động theo điều lệ doanh nghiệp (bao gồm cả ĐH tư thục), ĐH hoạt động theo điều lệ cơ quan nhà nước, và ĐH định hướng nghiên cứu. Nếu chưa hình thành được ĐH định hướng nghiên cứu thì xây dựng điều lệ hoạt động nghiên cứu có tầm bao quát rộng hơn Quy định về quản lý đề tài nghiên cứu khoa học hiện nay. Các trường ĐH được lựa chọn loại hình hoạt động cho mình và làm dự án giải trình lựa chọn điều lệ hoạt động. ĐH định hướng nghiên cứu và các hoạt động nghiên cứu thuần túy khoa học cần được trao quyền tự chủ như Viện Toán cao cấp vừa mới được thành lập. Thái Lan và Malaysia đang đang cải cách quản trị ĐH theo hướng mở rộng mô hình ĐH hoạt động theo điều lệ doanh nghiệp. Việt Nam cần học hỏi kinh nghiệm các nước này. Phần đông số trường ĐH Việt Nam sẽ vẫn hoạt động theo hình thức phổ biến hiện nay tức là hoạt động theo điều lệ cơ quan nhà nước. Các trường ĐH này sẽ tuân thủ theo điều lệ trường ĐH ban hành năm 2010 (hoặc sửa đổi nếu có xung đột với các văn bản phát luật mới). 

Đổi mới giao tự chủ cho trường ĐH hoạt động theo điều lệ cơ quan nhà nước có thể thực hiện theo từng trường hợp dựa trên mức độ thực hiện nhiệm vụ của đơn vị. Cách làm đã và đang thực hiện của Bộ GD&ĐT là giao nhiều quyền tự chủ hơn các ĐH quốc gia, ĐH vùng và các trường ĐH trọng điểm là theo nguyên tắc trường hợp này. Bởi vì các ĐH quốc gia, ĐH vùng và một số trường ĐH trọng điểm đã xây được hệ thống đảm bảo chất lượng tại cơ sở khá hoàn thiện nên sẽ nhận được sự tin tưởng hơn.

Trên đây là những đóng góp và gợi ý của người viết cho việc xây dựng Luật GDĐH. Khi mà Luật GDĐH chưa bao gồm những triết lý GDĐH mới, chưa thể hiện thay đổi trong tư duy GDĐH, chưa thiết kế được các điều lệ hoạt động cho các hình thức GDĐH mới ở Việt Nam thì việc ban hành Luật GDĐH mà quốc hội dự kiến sẽ thông qua vào kì họp tháng 5 năm 2012 là vội vàng và sẽ không tạo ra được những bước đổi mới trong quản lý GDĐH như mong muốn.

Phạm Thị Lan Phượng 
-------------------
Tài liệu tham khảo

Berdahl, R. (1990). Academic Freedom, Autonomy, and Accountability in British Universities.Studies in Higher Education, 19(2), 151–164.

Amaral, A., Jones,A.J., & Karseth, B. (2002). Governing Higher Education: Comparing National Perspectives, in Governing Higher Education: National Perspectives on Institutional Governance, Amaral, A., Jones, A.J., & Karseth, B. (eds.). Dortrecht, the Netherlands: 279-298.
-------------------
Các bài khác:

Thứ Năm, 8 tháng 3, 2012

Phục hồi kinh tế: Nho còn xanh lắm!

[Marketing3k.vn] heo nghiên cứu mới nhất của Vietnam Report và Media Tenor về tâm lý kinh tế Việt Nam trong năm 2012, các chuyên gia hàng đầu vẫn tỏ ra bi quan về triển vọng phục hồi sớm của nền kinh tế, bất chấp những dấu hiệu khả quan gần đây đến từ các thay đổi chính sách.

Bằng phương pháp nghiên cứu nội dung truyền thông (media content analysis), Vietnam Report và Media Tenor nghiên cứu các ý kiến, nhận định, đánh giá của các chuyên gia kinh tế hàng đầu xuất hiện trên hai tờ báo kinh tế có uy tín số một Việt Nam là Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn (Saigon Times và Thời Báo Kinh Tế Việt Nam (VNeconomy) trong nửa cuối của năm 2011.

Đây cũng là hai tờ báo có sự tham gia vào mặt nội dung của các chuyên gia nhiều nhất, bằng những phỏng vấn hay các bài bình luận chuyên sâu của họ về các vấn đề kinh tế. Tổng số ý kiến được phân tích (statements) của các chuyên gia trên hai tờ TBKTSG và VNeconomy là 5.781, trong đó TBKTSG chiếm khoảng 65%.

Theo kết quả chi tiết, các chuyên gia trên cả TBKTSG và VNeconomy đều có những đánh giá tương đối bi quan về tổng thể nền kinh tế Việt Nam trong năm 2011, với lần lượt 40% và 36% đánh giá tiêu cực, trong khi phần tích cực chỉ chiếm 12% và 18%. Kết quả này cho thấy mặc dù chính phủ đã rất nỗ lực cho những giải pháp ổn định kinh tế vĩ mô, những chuyên gia hàng đầu của Việt Nam vẫn tỏ ra hoài nghi về khả năng tình hình sẽ được cải thiện một cách nhanh chóng.

Kết quả này tương thích với diễn biến chung của nền kinh tế Việt Nam trong năm qua, xét về mặt thống kê: tốc độ tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong năm 2011 đạt mức 5,9%, thấp hơn so với giai đoạn những năm sau 2000 (trừ năm 2009, khi kinh tế Việt Nam bắt đầu rơi vào khủng hoảng nên tốc độ tăng trưởng cả năm chỉ đạt 5,3%). Tỷ lệ lạm phát tăng cao (tăng 18,58% so với cùng kỳ năm trước), giá cả tiêu dùng leo thang, giá điện nước cũng tăng đáng kể khiến áp lực về giá dồn lên người tiêu dùng, gián tiếp ảnh hưởng tới hoạt động sản xuất kinh doanh của nhiều doanh nghiệp.


Bất động sản và chứng khoán là mắt xích yếu nhất của nền kinh tế

Như có thể thấy trên hình 2, ngành chứng khoán và bất động sản không nhận được một ý kiến tích cực nào từ các chuyên gia trong khoảng thời gian 6 tháng cuối năm 2011 trên tờ TBKTSG. Nếu xét hẹp hơn về thị trường BĐS và chứng khoán, tuy có một số ý kiến tích cực, phần đông vẫn nhập định hai thị trường này sẽ tiếp tục xu hướng ảm đạm và khó lường trong năm 2012.

Ngành xây dựng, vốn là ngành cộng sinh với bất động sản, cũng phải chịu "vạ lây". Lấy tờ TBKTSG làm cơ sở nghiên cứu, thì có đến 60% tin đánh giá về ngành xây dựng Việt Nam trong nửa cuối năm 2011 là tiêu cực, chỉ có vỏn vẹn 5% là tích cực.

Nông nghiệp và ô tô: các ngành triển vọng

Ở một thái cực khác, xuất khẩu gạo và ngành nông nghiệp nhìn chung nhận được sự đánh giá khá tích cực, và là lực đẩy chính giúp cho tính tương quan giữa tin tích cực-tiêu cực của cả nền kinh tế nói chung không quá chênh lệch. Tỉ lệ số đánh giá tiêu cực của ngành này ở dưới mức 20% trong khi đánh giá tích cực luôn ở trên 20% (ngưỡng nhận biết-Awareness threshold). 


Một điều khá bất ngờ là mặc dù có nhiều chính sách tiêu cực hướng vào lĩnh vực ô tô trong năm 2011, đa số ý kiến chuyên gia đều nhận định khá tích cực về khả năng phát triển của ngành này trong thời gian tới. Điều này được lý giải bởi các chính sách tiêu cực về ô tô trong năm qua đều hướng tới các sản phẩm nhập khẩu, trong khi bộ phận dân cư có thu nhập cao ngày càng tăng lên, mở rộng thị trường tiêu thụ cho các sản phẩm ô tô nội địa.
Tác giả: KHUẤT NGUYÊN 

Châu Á dễ bị tổn thương trước khủng hoảng

[Marketing3k.vn] Khả năng kiểm soát kém, thiếu chủ động trong ứng phó đang khiến cho nhiều nước Châu Á càng dễ bị tổn thương trong khủng hoảng.

Kế hoạch giảm lãi suất của NHNN Việt Nam sẽ được thực hiện trong vài ngày tới. Bên cạnh những tác động tích cực có thể mang lại cho nền kinh tế thì lo ngại lớn nhất đối với các nhà hoạch định chính sách lúc này là hệ lụy của quyết định đối với tình trạng lạm phát vốn đã luôn ở mức báo động tại VN. Đây là một ví dụ cho thấy kinh tế châu Á rất dễ bị tổn thương trước những ảnh hưởng của nền kinh tế toàn cầu.

Thiếu chủ động trong phát triển kinh tế

Vào thứ Ba vừa qua, NHNN Việt Nam tuyên bố sẽ giảm 1% lãi suất cho vay trong vài ngày tới. Indonesia và Philippines cũng có động thái tương tự khi mà tỷ lệ tăng trưởng tại khu vực thời gian gần đây còn ở mức thấp. Trong khi đó, các nhà kinh tế lo ngại về áp lực lạm phát có thể quay trở lại trước diễn biến giá dầu tăng cao.

Hiện nảy sinh nhiều sức ép khiến cho các ngân hàng Trung ương châu Á gia tăng cắt giảm lãi suất mặc cho những lo ngại về tình trạng lạm phát sau khi Trung Quốc cho biết họ đang giảm mục tiêu 8% tăng trưởng hàng năm.

Thủ tướng Ôn Gia Bảo cho biết chính phủ nước này dự kiến sẽ duy trì tăng trưởng kinh tế trong năm nay ở mức 7,5%. Động thái này được nhà kinh tế đánh giá là một dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đang nới lỏng áp lực tăng trưởng, khuyến khích phát triển cân đối và bền vững.

Kinh tế Ấn Đô cũng có những phản ứng tương tự. Tỷ lệ tăng trưởng hàng quý thấp so với hai năm trước.

Bức tranh thiếu ổn định về nền kinh tế tại một số khu vực châu Á đang đặt ra nghi vấn rằng liệu các thị trường mới nổi có thể ổn định được nhịp độ phát triển như là họ đã làm được kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 hay không.

Điều đáng lưu ý là nhiều quốc gia khu vực Đông Nam Á trong đó có Việt Nam, Indonesia, Philippines lại quá phụ thuộc vào diễn biến kinh tế của Trung Quốc. Kinh tế tại các quốc gia này đã có những chuyển biến tích cực sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 cũng bởi trong thời gian đó, nhu cầu của Trung Quốc đối với các mặt hàng xuất khẩu của họ vẫn được duy trì ở mức cao. Tuy nhiên, trong bối cảnh Trung Quốc hạn chế tốc độ tăng trưởng thì không thế phủ nhận các nền kinh tế này sẽ bị tổn thương.

Giám đốc ngân hàng lớn nhất Indonesia PT Bank Mandiri, ông Pahala Mansury cho rằng những gì đã xảy ra tại Trung Quốc và Ấn Độ sẽ là những dấu hiệu đáng báo động. Ông nói, mặc dù ngân hàng vẫn dự báo tốc độ tăng trưởng của Indonesia sẽ đạt hơn 6% trong năm nay, nhưng trước tình hình kinh tế tại Trung Quốc và Ấn Độ, thì cũng không thể chắc chắn. Lý do quốc gia này vẫn đạt tăng trưởng 4,5% vào năm 2009 là bởi kinh tế Trung Quốc và Ấn Độ trong thời gian đó vẫn phát triển tương đối mạnh.

Cắt giảm hơn nữa lãi suất và kỳ vọng tăng trưởng

Các nhà kinh tế cho biết, một giải pháp ứng phó có thể được thực hiện đó là cắt giảm hơn nữa tỷ lệ lãi suất.

Cũng không thể nói trước rằng liệu pháp này bao giờ sẽ được thực hiện. Vào tháng trước thị trường tài chính tại Indonesia giảm 0,25%. Ngân hàng nước này sẽ triệu tập cuộc họp chính sách vào thứ Năm tuần này và một số nhà kinh tế dự báo rằng Indonesia vẫn sẽ giữ tỷ lệ lãi suất khi có những dấu hiệu lạm phát đáng lo ngại. Tuy nhiên, về lâu dài, ngân hàng nước này sẽ tính đến giải pháp giảm lãi suất nếu cần thiết.

Trong khi đó, ngân hàng Trung ương Philippines vào tuần trước đã quyết định cắt giảm 1,25% lãi suất.

Tại nhiều khu vực châu Á, có những dấu hiệu cho thấy tình hình sản xuất có thể gia tăng khi mà châu Âu đang phải vật lộn để vượt qua cuộc khủng hoảng nợ. Chỉ số Purchasing Managers Index của Trung Quốc đã tăng lên mức 51 điểm từ 50,5 điểm vào tháng Giêng. Đây là mức cao nhất kể từ tháng 9 năm ngoái.

Mặc dù vậy, trong thời gian tới, có thể tỷ lệ lãi suất sẽ tiếp tục giảm nếu như nhu cầu của Trung Quốc và toàn cầu yếu đi.

Theo dự báo của các chuyên gia kinh tế, đến tháng Tư, lãi suất sẽ được cắt giảm hơn nữa tại Indonesia và Philippines nếu như tốc độ tăng trưởng vẫn chậm chạp và lạm phát được duy trì ở mức vừa phải. Gần đây, sự tăng giá của đồng tiền peso của Philippines và đồng rupiah của Indonesia đã phần nào giúp kiềm chế tình trạng lạm phát.

Chỉ số giá tiêu dùng tháng Hai của Indonesia giảm nhẹ xuống 3,6% so với 3,7% tháng trước. Tại Philippines, lạm phát giảm xuống còn 2,7%/ năm trong tháng Hai so với 3,9% trong tháng Giêng. Nhiều nhà kinh tế lo ngại lạm phát sẽ tiếp tục tăng trước những tác động của giá xăng dầu.

NHNN Việt Nam được dự báo sẽ tiếp tục cắt sau một thời gian dài lãi suất liên tục được điều chỉnh tăng. Việt Nam cho biết, trong vòng 1 năm qua, lãi suất đã tăng lên 6% để đối phó với thực trạng lạm phát cao nhất châu Á.

Vào tháng hai, lạm phát giảm xuống còn 16,4% sau khi đạt mức kỷ lục 23% vào tháng 8 năm ngoái. Các nhà kinh tế dự báo cắt giảm hơn nữa lãi suất cho vay để thúc đẩy tăng trưởng, đặc biệt là trong bối cảnh nhu cầu tại Mỹ và Châu Âu tiếp tục là vấn đề nan giải. Tuy nhiên, lo ngại lớn nhất đối với các nhà hoạch định chính sách lúc này là hệ lụy của quyết định giảm lãi suất đối với tình trạng lạm phát vốn đã luôn ở mức báo động tại quốc gia này.

Không phải các nền kinh tế trong khu vực đều có một tình trạng chung. Tại Thái Lan, sau hai lần cắt giảm lãi suất, kinh tế của nước này đã phục hồi tốt sau thảm họa lũ lụt vào năm ngoái. Ngân hàng trung ương nước này sẽ duy trì mức lãi suất 3% cho đến quý 3. Tuy nhiên, nếu những yêu cầu thực tế do tác động của thực trạng kinh tế thế giới, Thái Lan linh hoạt trong việc điều chỉnh cắt giảm lãi suất hơn nữa.

Tác giả: HUNGNINH (THEO WSJ)

Các bài khác:

“Xã hội bây giờ, con trai muốn thành đại ca”

[Marketing3k.vn] “Trong xã hội ta hiện nay, tâm lý của trẻ con là các em đang muốn khẳng định mình, tuổi của mình. Con trai thì muốn trở thành đại ca, con gái học không giỏi nhưng xinh đẹp thì cố khai thác cái đó, để chảnh, kiêu căng, còn nếu không đẹp thì cố làm việc gì đó…”, PGS Văn Như Cương chia sẻ với VnMedia.


Thời gian gần đây trên địa bàn cả nước liên tiếp xuất hiện các vụ giết người man rợ do tội phạm trẻ gây ra. Nhiều ý kiến cho rằng, sở dĩ để xảy ra việc này ngoài lỗi chính do gia đình thì nhà trường cũng có phần trách nhiệm, ông nói sao về ý kiến này?


Đúng là một số trường hợp giết người một cách dã man và tuổi cũng trẻ nhưng như tôi biết những em đó hầu hết không phải ở lứa tuổi học sinh, người phạm tội đó không phải là học sinh, ví dụ như: Lê Văn Luyện, Nguyễn Đức Nghĩa… đều đã ra trường; còn trong độ tuổi học sinh chỉ có những vụ bạo lực học đường, đánh nhau, tung clip…những vụ giết người man rợ thì rất ít.

Tại sao những thanh niên hoặc sinh viên đã ra trường đi làm rồi thì đánh nhau dã man như thế tôi cho rằng việc này một phần do báo chí khai thác quá nhiều vấn đề bạo lực. Ví dụ chuyện của Nghĩa, có nhiều báo viết số này đến hết số khác cả tháng trời vẫn còn bài, rồi khi bị giam tù rồi vẫn theo vào viết tiếp chi tiết của tử tù sống trong tù như thế nào. 

Báo chí đương nhiên phải đưa tin giật gân để thu hút độc giả nhưng về mặt giáo dục xã hội thì rất yếu vì ở lứa của các em, khi đọc được những việc đó cũng mê, xem chi tiết thế nào, đấy là ấn tượng rất không tốt.

Thầy cho rằng, việc giết người man rợ chỉ xảy ra ở sinh viên hoặc lao động tự do nhưng có một thực tế là đã có trường hợp 2 học sinh lớp 8 dùng gạch đánh chết một bé trai ở Hà Tây trước đây. Thầy nói sao về điều này?

Tôi không nói là không có nhưng tỷ lệ ấy nằm trong thành phần học sinh không phải nhiều. Tất nhiên tôi thừa nhận là có nhưng tôi muốn nói rằng khi chúng ta giáo dục theo kiểu đó thì ở học sinh đang học trong trường đã đọc những cái đó rồi, thấm nhuần rồi nhưng vì điều kiện còn nhỏ, bố mẹ đang quản lý nên không dám có những hành động ấy; còn khi trở thành sinh viên rồi, trở thành người lao động tự do rồi thì điều đó dễ phát triển.

Chung quy lại tôi thấy học đường cũng chịu lỗi, gia đình cũng có lỗi. Có một số vấn đề nhà trường phải chịu trách nhiệm lớn: đánh hội đồng ở trong nhà trường, thày trò đánh nhau, quay clip… vì nhà trường đã không quản lý chặt chẽ và giáo dục tốt nhưng riêng điểm giết người một cách man rợ tôi muốn phê bình truyền thông của ta và khai thác của báo chí ở mặt đó.

Vậy còn các yếu tố khác bên ngoài xã hội đã tác động thế nào đến quá trình phạm tội của học sinh. Không thể phủ nhận rằng, nhiều trường hợp tội phạm trẻ phạm tội là do thấy người giàu tiêu tiền xả láng nên sinh lòng tham từ đó gây trọng án. Thầy nói sao về điều này?

Việc này hoàn toàn đúng cả về mặt tâm lý và xã hội. Đây tôi chỉ nói một ý thôi còn cả xã hội ta chuyện đó xảy ra thường xuyên quá nhưng răn đe lại không kịp thời. Ngay như trong trường học bạo lực học đường, trường học phải giáo dục nhưng cũng phải trừng phạt. 

Trừng phạt cũng là một hình thức giáo dục chứ không phải anh muốn làm gì thì làm, đánh nhau họp hội đồng kỷ luật rồi tuyên bố đuổi một tuần cho hưởng án treo. Tôi phản đối việc như thế, tôi tán thành việc phạt thật nặng như đua xe máy, vi phạm luật giao thông phải phạt thật nặng… đó là hình thức giáo dục.

Nhiều người cho rằng bây giờ đuổi học một học sinh trong một tuần là chúng ta thất bại trong việc giáo dục, sợ một tuần lễ ấy không biết ai cai quản học sinh đó như thế nào nhưng ta phải hy sinh một số trường hợp để cứu lấy tập thể, toàn trường. Nếu một em làm như thế được thì lần sau em đó sẵn sàng mang dao vào vì cùng lắm là nghỉ một tuần và hưởng án treo thôi, vậy còn gì là giáo dục nữa. Pháp luật là phải trừng phạt đúng đắn, phải nghiêm trị. 

Ở các nước người ta có hình thức rất đúng, tôi đuổi học anh một tuần nhưng có người giữ, có một trường chuyên môn giữ và giáo dục, kể cả học tập cho những em bị tạm thời đình chỉ ở trường. Tạm đình chỉ ở trường này thì người ta đến đó để được học, được tư vấn về tâm lý, phải học, phải lao động, phải nộp tiền ăn, ở, người phụ trách, hướng dẫn…

Ví dụ tôi đuổi một học sinh một tháng, sau khi vào đó người ta tiếp quản, giáo dục đến khi tiến bộ và học sinh phạm lỗi tỏ ra hối hận thì khi đó trường đến xem xét nếu tiến bộ trước trong một tuần thì cho về trường tiếp tục học. 

Hình thức này ở Mỹ là có và nhiều. Có những trường như thế, thày giáo dạy những trường như thế, bác sỹ tâm lý để hướng dẫn cho các cháu chữa bệnh cho các cháu… cho nên nếu ta thi hành kỷ luật ở các trường khác một cách mạnh mẽ nhưng đồng thời có những trường giáo dưỡng có thời hạn là tốt nhất, còn bảo không được đuổi học sinh ra khỏi trường để lang thang thì sẽ mãi không có biện pháp giáo dục.

Thưa thầy, nhìn vào việc học tập hiện nay của học sinh, nhiều ý kiến cho rằng nhà trường đang chú tâm trang bị kiến thức hơn là kỹ năng và giá trị sống cho các em nên dẫn đến biểu hiện lệch lạc. Thày nói sao về ý kiến này?

Đúng rồi, nhận định như vậy là đúng. Trong trường không phải chỉ có dạy kiến thức mà phải dạy cả cách ứng xử, xử thế, cách giao tiếp… phải dạy tất cả những chuyện đó, chứ nếu bỏ qua thì sẽ thiếu sót ghê gớm.

Hiện nay chương trình của ta quá nặng, học sinh học là như vậy và mục đích của bố mẹ là muốn cho con học thật chăm để vào đại học nên quên mất khâu dạy về nhân cách. Khâu ấy trong các trường học hiện nay, nếu được dạy thì chỉ được nằm ở trong môn giáo dục công dân nhưng mọi người cứ mở các quyển giáo dục công dân lớp 10,11,12 xem người ta dạy cái gì. Không phải dạy về ứng xử mà dạy về triết học, duy vật biện chứng. Thế nào là vật chất, thế nào là tinh thần? 

Mở quyển sách giáo dục công dân lớp 10 thấy bắt đầu lạ, lớp 11 bắt đầu dạy về hàng hóa, thương trường, giá cả, lớp 12 dạy nhiều về Liên hợp quốc, ngoại giao…mà không dạy cho học sinh đối xử với bạn thế nào, đối xử với thầy thế nào. Những sự việc xảy ra như bạn làm em ngã… nên giải quyết thế nào thì chúng ta phải nên dạy cả chứ. Rồi cho trẻ con đi dã ngoại, đi lao động, về vùng nông thôn cũng là hình thức giáo dục tốt để hòa nhập với tập thể, với mọi người.

Thưa thầy, trước đây thì các vụ đánh nhau trong trường học chỉ xảy ra với học sinh nam nhưng thời gian gần đây thì đã lan sang cả nữ sinh. Thày có e là nếu không có biện pháp, cứ để tình trạng này diễn ra lâu dễ dẫn đến tội phạm?

Tất nhiên tình trạng đó rất đáng báo động và phải có biện pháp vì càng ngày nó càng tăng lên. Clip đánh nhau thì dã man hơn, phổ biến hơn, ở đâu cũng có mà là con gái. Đây là điều chưa từng có từ trước đến nay, đánh nhau chỉ có con trai, con gái chạy xa nhưng bây giờ thì như vậy.

Trong xã hội ta hiện nay, tâm lý của trẻ con là các em đang muốn khẳng định mình, tuổi của mình. Ngày xưa các em không như vậy nhưng bây giờ thì rất muốn. Con trai thì muốn trở thành đại ca, con gái học không giỏi nhưng xinh đẹp thì cố khai thác cái đó, để chảnh, kiêu căng, còn nếu không đẹp nữa thì cố làm việc gì đó… Tâm lý là trẻ con muốn tự khẳng định mình sớm. Đây là tâm lý của thời đại chứ không phải của riêng học sinh bây giờ.

Vậy theo thầy với những lỗ hổng trên các trường học phải trang bị những gì cho học sinh để khi ra trường đời họ không vấp phải lối sống lệch lạc nữa?

Đây là một chương trình giáo dục phải hết sức phong phú, đang dạ nhưng trước hết phải giảm nhẹ việc học hành nặng nề của học sinh hiện nay. Hiện nay, học sinh học căng quá, thi căng quá… Nếu không giảm được những việc đó thì làm gì còn thời gian làm những việc kia nữa. Học thì phải học thuộc lòng, thi không phải thi sáng tạo… Toàn bộ hệ thống giáo dục phải thay đổi.

Cảm ơn thầy về cuộc trao đổi!

Xuân Tùng - (Thực hiện)

Các bài khác:

“Giữ việc” trong thời buổi khó khăn

[Marketing3k.vn] Khủng hoảng kinh tế, bạn không khỏi lo lắng về sự vững chắc của công việc đang có. Nếu vậy, hãy áp dụng 4 hành động dưới đây để thoát khỏi nguy cơ mất việc không mong muốn.

Làm nhiều hơn những gì được bảo

Hãy nhìn quanh công ty và tìm hiểu xem những nhiệm vụ then chốt thất bại là do đâu? Giải pháp nhân viên còn bỏ ngỏ hay chưa hề có quỹ nào hỗ trợ họ thực hiện? 

Nếu bạn không chỉ hoàn thành một vài nhiệm vụ được giao, mà còn chủ động trợ giúp thêm, bạn sẽ được xem như là người đưa ra những sáng kiến và tạo sự thành công cho cả nhóm làm việc trong thời kỳ kinh thế khó khăn.

Chỉ cho công ty bạn “kiếm được” những gì

Rất tự nhiên nếu những nhà lãnh đạo quản lý tập trung sự mẫn cán lên những vấn đề tài chính trong thời buổi kinh tế đang “tụt dốc” này. Vậy tại sao bạn không làm hệt như vậy nhỉ? 

Đầu tiên, hãy chỉ ra cách bạn và việc làm của bạn đóng góp cho công ty như thế nào. Bạn đã tiết kiệm tiền cho cơ quan của mình chưa? Nếu có, là bao nhiêu? Ngược lại, bạn có tạo ra lợi nhuận cho công ty hay không? Và nếu có là bao nhiêu? 

Hãy tim ra cách thức đo giá trị của bạn. Nếu đóng góp của bạn cho công ty không thật rõ ràng, vậy làm thế nào để thuyết phục sếp đưa ra quyết định bạn là người nên ở lại? 

Tương tự như vậy, nên xem xét việc tiêu xài tài chính liên quan công ty. Hẳn là bạn cũng muốn được xem là người sử dụng tiền của công ty cẩn thận như của chính tiền mình phải không nào.

Trở thành “người đại diện quan hệ công chúng” của chính mình

Đầy ý thức trách nhiệm, bạn “đầu tắt mặt tối” làm việc một mình và tránh giao tiếp với mọi người để hoàn thành năng suất công việc. Thế nhưng điều này lại đem đến kết quả không như mong muốn khi ban giám đốc thông báo sự cắt giảm nhân công với sự ra đi của những người ít hòa nhập và thụ động. 

Tốt hơn hết bạn nên “xây dựng sự hợp tác” để có thể trở thành “hữu hình” với đồng nghiệp hoặc tạo nên tiếng nói của chính mình - ít nhất cũng đủ để sếp xác định chính bạn là người làm ra kết quả. 

Hàng tuần hoặc 2 tuần một lần gửi cho sếp bản tóm tắt những nhiệm vụ đã hoàn thành, những kết quả được thực hiện qua mail; hoặc có thể, tình nguyện lãnh đạo một nhóm đa phòng ban của công ty. Nói cách khác, hãy làm những việc mọi người có thể nhận thấy hay nghe thấy để đảm bảo việc giữ vững “chiếc ghế” bạn đang ngồi. 

Là nhân viên dễ mến, chuyên nghiệp được mọi người kính trọng

Hầu hết nhân viên đều rất ngạc nhiên khi biết mình bị sa thải và không khỏi băn khăn nguyên nhân tại sao. Thế nhưng họ còn ngạc nhiên hơn nữa khi biết 4 lý do chính tạo ra quyết định sa thải ấy: đó là trang phục, cách cư xử, thái độ và sự tham gia trong suốt thời gian làm việc . 

Thực sự đó đều là những điều nhỏ nhặt, nhưng hãy tưởng tượng nếu nhà quản lý có hai nhân viên dưới quyền, cả hai đều làm việc xuất sắc, vậy thì người đi làm đúng giờ, cư xử nhã nhặn và ăn mặc phù hợp chắc chắn sẽ là người được ở lại đúng không nào? 

Ngọc Linh - Dantri
Theo Career-advice

Fitch Ratings: Tái cơ cấu ngân hàng của Việt Nam “chưa rõ ràng”

picture
Sự thiếu vắng một kế hoạch tái cơ cấu

chi tiết là điểm khiến các nhà phân tích
của Fitch lo ngại.
[Marketing3k.vn] Kế hoạch tái cơ cấu ngân hàng mà Chính phủ đang theo đuổi là tích cực cho hệ thống tài chính của Việt Nam, hãng định mức tính nhiệm Fitch Ratings vừa đưa ra nhận định.

Tuy nhiên, hãng này cũng cho rằng, những đề xuất còn chưa thực sự rõ ràng, cũng như mức độ thiếu chắc chắn trong cam kết và khả năng theo đuổi đến cùng các đề xuất, sẽ đặt ra những rủi ro không nhỏ trong ngắn hạn và trung hạn.

Theo kế hoạch tái cơ cấu ngân hàng của Việt Nam, Chính phủ có kế hoạch mua lại nợ xấu từ các ngân hàng thương mại, áp dụng các biện pháp nhằm tăng vốn, đồng thời xem xét sáp nhập các ngân hàng yếu. 

Fitch nhận định, “năng lực vốn yếu, thanh khoản chặt và chất lượng tài sản đi xuống là vài trong số những điểm đáng lo ngại nhất về hệ thống ngân hàng của Việt Nam. Bởi thế, những nỗ lực của Chính phủ nhằm giải quyết những vấn đề này được hưởng ứng tích cực”.

Hãng này cho rằng, hệ thống tài chính nói chung của Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ việc tái cơ cấu hệ thống ngân hàng, vì tái cơ cấu có thể sẽ làm giảm nguy cơ mất thanh khoản của những ngân hàng nhỏ. 

“Những ngân hàng nhỏ của Việt Nam phụ thuộc khá nhiều vào hoạt động cho vay ngắn hạn trên thị trường liên ngân hàng nên có thể gây ra sự đứt gãy có ảnh hưởng rộng đối với hệ thống trong trường hợp những ngân hàng nhỏ này mất thanh khoản. Thanh khoản trong hệ thống ngân hàng Việt Nam hiện vẫn dễ bị ảnh hưởng bởi lạm phát cao và niềm tin vào đồng nội tệ”, thông cáo đề ngày 7/3 của Fitch được hãng tin Reuters đăng tải có đoạn viết.

Theo nhận định của Fitch, chất lượng tài sản của các ngân hàng Việt Nam có thể sẽ tiếp tục đi xuống trong thời gian tới. Tổ chức này cho rằng, nợ xấu trong các ngân hàng Việt Nam có thể cao hơn hơn gấp 4 lần nếu tính theo chuẩn kế toán quốc tế so với tính theo chuẩn của Việt Nam như hiện nay.

Sự thiếu vắng một kế hoạch tái cơ cấu chi tiết là điểm khiến các nhà phân tích của Fitch lo ngại. “Hiện chưa có chi tiết cụ thể nào về thời điểm Chính phủ có thể khởi động các vụ sáp nhập, quy mô của kế hoạch mua nợ xấu hay mức giá mà Chính phủ sẽ trả để mua số nợ xấu đó. Không có những chi tiết này thì không thể cân đong đo đếm được xem các biện pháp tái cơ cấu ngân hàng sẽ đem lại lợi ích ra sao cho hệ thống”, báo cáo viết.

Ngoài ra, Fitch cũng quan ngại về việc, cam kết của Chính phủ trong việc theo đuổi kế hoạch tái cơ cấu và khả năng của Chính phủ hấp thụ số nợ xấu tại các ngân hàng cũng là những điểm chưa rõ ràng.

Fitch cho biết, định hạng tín nhiệm dài hạn B+ mà tổ chức này dành cho Việt Nam phản ánh những rủi ro từ mức lạm phát cao so với tăng trưởng GDP cũng như nghĩa vụ nợ ở mức cao của các doanh nghiệp quốc doanh và ngân hàng của Việt Nam. Mặc dù vậy, Fitch đánh giá những biện pháp cải cách hệ thống tài chính là một bước đi tích cực của Chính phủ và cho rằng, những bước đi này sẽ có tác động tới cân đối tài chính của Việt Nam.

An Huy
Các bài khác: