Chủ Nhật, 23 tháng 10, 2011

Châu Á có bình an trước khủng hoảng nợ công?

Ảnh: Theo Anninhthudo
[Marketing3k.vn] Cuộc khủng hoảng nợ công tại khu vực đồng tiền chung châu Âu ngày càng diễn biến phức tạp, trở thành mối quan tâm toàn cầu đang gây lo ngại cho sự phục hồi của nền kinh tế thế giới. Những kịch bản tồi tệ nhất không chỉ trên lục địa này mà khả năng lặp lại cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu như 3 năm trước không được giới chuyên môn loại trừ.

Theo ông Deepak Mishra, chuyên gia Kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới World Bank tại Việt Nam phân tích thì cả năm nay và năm 2008 đều có tình trạng khi bất ổn xảy ra thì giá hàng hóa cũng tăng vọt. Cả 2 thời điểm mọi biến động đều bắt nguồn từ những nước phát triển, sau đó gây ảnh hưởng đến toàn thế giới. Sự giống nhau cuối cùng đó là bản chất của 2 cuộc khủng hoảng đều xuất phát từ tình trạng đi vay quá mức, có điều năm 2008 người dân vay ngân hàng quá mức, còn năm nay là các Chính phủ đã đi vay quá nhiều.

Một điều khác biệt là nếu như năm 2008, gần như những thông tin đều không thể dự đoán được, đều gây choáng váng và bất ngờ, đặc biệt là sự sụp đổ của Ngân hàng Lehmanth Brothers, thì năm nay, tình trạng nợ công của các Chính phủ châu Âu đều đã được cảnh báo từ vài năm trước. Sớm muộn thì tình trạng vỡ nợ sẽ xảy ra.

Ngoài ra, sự khác biệt lớn nhất đó là năm 2008 cuộc khủng hoảng xuất phát từ dưới lên, nghĩa là từ các ngân hàng bởi họ đã cho vay quá mức và là các khoản vay dễ dãi, dưới chuẩn. Còn năm nay khó khăn do từ trên xuống, nghĩa là từ các Chính phủ. Các Chính phủ vay nợ quá nhiều, chi tiêu quá nhiều, khiến nợ công tăng vọt, kinh tế theo đó yếu kém, thị trường tài chính, nhà đầu tư, người dân mất lòng tin. Kết quả là các ngân hàng lần này là nạn nhân chứ không phải là nguyên nhân gây khủng hoảng.

Châu Á cũng đang bị tác động từ bất ổn của các nước phương Tây, ví như tình trạng rút vốn trên tại các thị trường mới nổi, hay xuất khẩu của châu Á có thể bị ảnh hưởng do kinh tế các nước phát triển đi xuống. Tuy nhiên, châu Á lại có những công cụ và lợi thế nhất định để vượt qua những ảnh hưởng từ cuộc khủng hoảng. Như việc châu Á là một thị trường khá tiềm năng nên có thể củng cố thị trường này bằng cách thúc đẩy mạnh nhu cầu tiêu dùng nội địa, tránh phụ thuộc vào việc xuất khẩu sang các thị trường phát triển. Đây là nhận định của Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và IMF về tăng nhu cầu tiêu dùng trong nước và thương mại trong khu vực để tránh được tác động xấu từ thị trường EU.

Với các nước ASEAN, hầu hết các nhà phân tích hy vọng, không bị các tác động lớn từ Liên minh châu Âu (EU). Nhưng Việt Nam cũng giống như Indonesia, Singapore, đều là nền kinh tế nhỏ, song khá mở, xuất khẩu lại chiếm tỷ trọng lớn cũng sẽ bị tổn thương từ những cú sốc của kinh tế toàn cầu. Indonesia đã nhanh chóng chuyển hướng tăng mạnh nhu cầu trong nước, dự báo tăng 6,4% GDP trong năm 2011, phần lớn là từ kết quả kích thích tiêu dùng trong nước. Lãi suất thấp và ổn định đã tạo ra cả đầu tư và tiêu dùng bất động sản, tiêu dùng cá nhân ở Indonesia tăng đều. Đồng Rupiah luôn ổn định, tỷ lệ thất nghiệp và nghèo đói có xu hướng giảm, tầng lớp trung lưu tăng nhanh. 

Còn các nền kinh tế quá hướng ngoại như Thái Lan và Malaysia sẽ chịu các tác động từ EU khi sự sụt giảm trong nhu cầu của khu vực này làm giảm hàng xuất khẩu của Thái Lan và Malaysia về đồ điện và điện tử, và hàng hóa khác. Malaysia đã cố giắng giảm sự phụ thuộc vào các nền kinh tế tiên tiến khi cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu nổ ra, nhưng phần lớn hàng xuất khẩu của nước này vẫn nhắm tới thị trường Mỹ, EU và Nhật Bản.

Trong khi đó, theo đại diện IMF Dennis Botman khẳng định, cam kết giảm thâm hụt ngân sách, giảm nợ công, thắt chặt hoạt động của ngân hàng, tích lũy, tận dụng các dòng tiền cho phép Việt Nam tránh né được cuộc suy thoái năm 2008 và 2009. Đó là một trong số ít quốc gia đã làm như vậy trong cuộc khủng hoảng đó.

Các dự báo ngắn hạn của IMF về GDP tăng trưởng trong năm nước ASEAN (Việt Nam, Indonesia, Malaysia, Philippines và Thái Lan) trung bình khoảng 5,5% cho phần còn lại của năm 2011 và 2012, kéo theo dòng vốn đầu tư mạnh mẽ, sẽ bù đắp sự suy giảm của xuất khẩu (giữ vai trò động lực tăng trưởng kinh tế). Các dự báo của IMF tương tự các dự báo khác về triển vọng tăng trưởng GDP 5,4% cho khu vực Đông-Nam Á trong năm nay và 5,6% trong 2012. Và còn có một lợi thế, đó là khi các nền kinh tế toàn cầu hồi phục, thì các nền kinh tế mở như Việt Nam sẽ hồi phục trước tiên và nhanh chóng, hơn hẳn các nền kinh tế lớn.
Theo Anninhthudo - Hữu Việt
Các bài khác:

Việt Nam: Mở trường Đại học dễ quá

Ảnh: theo Anninhthudo
[Marketing3k.vn] Cho đến năm 2000, cả nước mới chỉ có 69 trường đại học, mười năm sau vào năm 2011 đã có tới 163 trường và tính đến hôm nay, thêm trường Đại học Thanh Thiếu Niên nữa là 164 trường.

Lạ kỳ, có những tháng như tháng 8-2009 có tới 5 trường đại học ra đời, chỉ trong 2 năm 2006-2007 có thêm 40 trường đại học mới được thành lập. Đó là chưa kể hàng trăm trường cao đẳng nâng cấp từ các trường trung cấp gia nhập thị trường giáo dục. Hiện hầu hết các tỉnh đều có trường đại học, duy mới có Đăk Nông mới tách ra là chưa có trường đại học của mình.

Sự tăng nóng khủng khiếp số lượng trường đại học và cao đẳng đã vượt quá tầm kiểm soát của cơ quan quản lý Nhà nước. Báo cáo tổng kết năm 2004 của Bộ GD-ĐT đã thừa nhận: “Khả năng kiểm soát hoạt động của các trường đại học và cao đẳng trong cả nước rất hạn chế.
Nếu mỗi tuần, Bộ tổ chức thanh tra, kiểm tra 2 trường thì phải mất 3,5 năm mới kiểm tra hết lượt 376 trường”. Còn chất lượng của các trường như báo cáo số 34/CP của Chính phủ trước Quốc hội tháng 4-2010 khẳng định: “Còn tới 20% số trường đại học mới thành lập chưa thực hiện việc xây dựng trường tại địa điểm đăng ký, thiếu giáo viên cơ hữu và thỉnh giảng, thiếu vốn và các điều kiện để đảm bảo chất lượng”.

Chưa có gì cả, trường đi thuê, thầy đi mướn, giáo trình chắp vá nhưng đã mở hàng chục ngành học trong đó nhiều ngành “hot” và lao vào tuyển sinh. Ngay cả những trường trong mùa tuyển sinh 2011 chỉ đạt 30% chỉ tiêu nhưng vẫn công bố tuyển sinh những ngành học mới. Trong khi đó tất cả các trường đại học ngoài công lập trong tiêu chí hoạt động của mình đều nêu rõ: Trường hoạt động theo phương thức phi lợi nhuận.

Vậy cạnh tranh tuyển sinh làm gì, khuyến mại làm gì? Thật ra ai cũng thấy rõ đó là sự lẫn lộn giữa xã hội hoá giáo dục đại học và kinh doanh giáo dục.

Còn nhớ hơn chục năm trước, có làng còn làm lễ đón người làng tốt nghiệp đại học to như lễ vinh quy bái tổ. Bằng đại học quý lắm. Nó chứng tỏ học vấn, địa vị trong cộng đồng. Còn bây giờ, đơn giản cái bằng chỉ là cái cần câu cơm, cái lợi thế trong xin việc làm, cái phương tiện để rời khỏi luỹ tre làng hội nhập thành phố. Nó không còn đi kèm học vấn nữa. Thế thì còn sôi kinh nấu sử, học đêm học ngày làm gì? Chỉ cần học vừa phải, cái gì mua được thì mua. Sự thay đổi giá trị tấm bằng đại học không chỉ làm xuất hiện nhiều tiêu cực trong quan hệ dạy và học, thầy và trò mà còn dẫn đến sự bùng nổ thị trường giáo dục đại học. Trong đó mặt hàng kinh doanh không là kiến thức mà là tấm bằng đại học. Vì vậy chất lượng giáo dục chỉ là mục tiêu trên giấy còn số lượng người đi học, người bỏ tiền mới là quan trọng. Vì vậy vơ bèo vặt tép cho đủ chỉ tiêu là điều các trường xã hội hóa quan tâm nhất. 

Ngay Bộ trưởng Bộ GD-ĐT cũng thừa nhận: Mặc dù tất cả các trường ngoài công lập đều công bố hoạt động phi lợi nhuận nhưng cho đến nay, Bộ mới công nhận có một trường duy nhất thực hiện điều đó. Chính vì vậy người ta không ngạc nhiên khi ông Chủ tịch UBND tỉnh Nam Định tuyên bố: “Trong kỳ thi tuyển công chức năm 2011, Nam Định không tuyển thí sinh tốt nghiệp các trường dân lập, tư thục hoặc tốt nghiệp hệ tại chức” (ngày 16-10-2011). Như vậy Nam Định là tỉnh thứ hai sau TP Đà Nẵng không công nhận chất lượng đào tạo của các trường ngoài công lập. Người ta cũng không ngạc nhiên khi Hiệp hội các trường đại học, cao đẳng ngoài công lập đang có công văn trình Bộ GD-ĐT xin kéo dài thời hạn tuyển sinh đến tháng 12-2011, xin chuyển đổi khối thi, khối đào tạo...

Theo chúng tôi cần công nhận thị trường giáo dục, nghĩa là thừa nhận kinh doanh giáo dục và tấm bằng của trường được thị trường sử dụng nhân lực công nhận đến đâu học phí sinh viên trả sẽ như vậy. Nếu trường chỉ đào tạo người chơi người ta sẽ trả tiền người chơi, nếu trường cung cấp được sinh viên có năng lực, làm việc tốt, được thị trường lao động đánh giá cao, học phí có cao vẫn đông sinh viên theo học. Dĩ nhiên nếu thừa nhận như vậy nhiều trường sẽ phải bỏ các chiêu bài đào tạo nhân lực cho địa phương, cho vùng sâu vùng xa cùng những nhiệm vụ xã hội để tập trung đứng dần vào nhiệm vụ của mình: Nâng cao chất lượng giáo dục, nâng cao năng lực nghiên cứu và làm việc của sinh viên sau khi ra trường. Nhưng tôi e khi đó phần nửa số trường ngoài công lập, các trường vùng miền, địa phương sẽ đóng cửa. Thẳng thắn mà nói nếu Bộ GD-ĐT không thả phao, nhiều trường ngoài công lập chắc chắn sẽ đuối nước và đóng cửa do không đủ sinh viên để đào tạo.
Theo Anninhthudo - Trần Việt
Các bài khác:

Thứ Bảy, 22 tháng 10, 2011

Nobel kinh tế 2011 thay đổi nhận thức về chính sách tiền tệ?

Thomas Sargent và Christopher Sims, 
chủ nhân giải Nobel kinh tế 2011
[Marketing3k.vn] Thomas Sargent tại Đại học New York và Christopher Sims tại Đại học Princeton, người đã được trao giải thưởng Nobel kinh tế năm 2011 vào ngày 10/10 vừa qua đã mang đến cho thế giới nhiều thay đổi.

Mọi người thường kỳ thị những nhà kinh tế học vĩ mô vì làm hầu hết mọi thứ đều sai, nhưng thực tế ngạc nhiên là họ biết mọi thứ. Các nhà hóa học hay sinh vật học có thể lặp đi lặp lại thí nghiệm tùy ý, có thể thay đổi một yếu tố nào đó để xem phản ứng của nó ra sao. Nhưng kinh tế vĩ mô phải làm nhiều hơn thế. Thomas Sargent tại Đại học New York và Christopher Sims tại Đại học Princeton, người đã được trao giải thưởng Nobel kinh tế vào ngày 10/10 vừa qua đã mang đến cho thế giới nhiều thay đổi.

Thành quả của họ góp phần làm thay đổi tư duy kinh tế vĩ mô trong những năm 1970- 1980. Vào thời điểm đó, chiếm ưu thế là học thuyết của Keynes, dựa trên một mối quan hệ giữa tổng thể các yếu tố kinh tế như lao động và đầu tư. Tuy nhiên, mô hình nghiên cứu phức tạp của Keynes lại là một rào cản cho việc phân tích và đưa ra chính sách. Tiếp đó, Robert Lucas, người giành giải Nobel năm 1995 đã lập luận rằng mô hình này không thể giúp dự báo chính xác về tác động của việc thay đổi chính sách.

Lucas nhấn mạnh những quan hệ cơ bản trong các mô hình này được hình thành bởi chính sách. Ví dụ như, theo giả định, lạm phát không ảnh hưởng đến tỷ lệ thất nghiệp. Thay vào đó, người ta điều chỉnh lạm phát kỳ vọng nhằm ứng phó với những thay đổi về chính sách, làm giảm đi tác động của chúng. Điều đó giải thích tại sao các chính sách bất ngờ có thể dẫn đến lạm phát tăng cao và thất nghiệp gia tăng.

Thomas Sargent
Lý thuyết mới về "kỳ vọng hợp lý" phát triển nhằm thay thế các mô hình cũ. Vấn đề là tìm cách để kiểm tra tính đúng đắn của nó. Trong phạm vi học thuyết của Sargent, ý tưởng của ông là xây dựng mô hình cấu trúc của nền kinh tế dựa vào các yếu tố kinh tế vi mô không thay đổi một cách bất ngờ theo chính sách. Những biến số như hành vi người tiêu dùng qua các thời kỳ khác nhau, có thể được sử dụng để đưa ra dự đoán chính xác. Nếu một nhà kinh tế nào đó có thể tạo ra một mô hình như vậy, ông sẽ thí nghiệm để dự đoán về một nền kinh tế có thể phản ứng như thế nào với những thay đổi chính sách trong tương lai.

Sargent là người tiên phong xây dựng mô hình thí nghiệm như vậy. Trong một báo cáo năm 1973, ông đã chỉ ra rằng, mô hình này có thể được sử dụng để phân tích những vấn đề kinh tế vĩ mô, cụ thể là bản chất mối quan hệ giữa lãi suất và lạm phát kỳ vọng. Trong báo cáo năm 1976, ông xây dựng mô hình nền kinh tế Mỹ và đã đặt nền tảng cho những nỗ lực sau đó nghiên cứu các biến động kinh tế tạo ra bởi những cú sốc tiền tệ. Trong một bài báo năm 1981, Neil Wallace sử dụng phương pháp của Sargent trong đó có chi tiết về một số chỉ số tiền tệ "xấu", ông cho rằng chính sách tài chính thiếu thận trọng có thể tạo ra lạm phát bất chấp những nỗ lực của ngân hàng trung ương nhằm siết chặt tiền tệ.

Sims đồng tình với Sargent về việc phản đối các mô hình cũ. Chúng quá "cao siêu" và phức tạp. Để tạo lập một trật tự, họ cần có một cơ sở lý thuyết tốt chỉ ra được biến nào có thể ảnh hưởng đến các yếu tố khác. Tuy nhiên, lý thuyết không được như mô hình giả định.

Năm 1977, Messrs Sargent và Sims cho rằng các nhà xây dựng mô hình vận dụng quá cứng nhắc các dữ liệu lịch sử. Sims muốn đưa ra dữ liệu chân thực hơn và hạn chế các giả định không chắc chắn. Trong bài viết "Kinh tế vĩ mô và thực tiễn" (1980), Sims đưa ra một cách phân tích dữ liệu kinh tế vĩ mô mới. Đóng góp lớn của ông là xây dựng mô hình tự hồi quy véc tơ (VAR), trở thành công cụ quan trọng cho các nhà phân tích kinh tế vĩ mô.

Christopher Sims
Phương pháp của Sims có sử dụng một số phương trình liên quan đến giá trị hiện tại của một vài biến (chẳng hạn như sản lượng, lao động và mức giá) và giá trị quá khứ của những biến đó gọi là một "lỗi dự báo".

Ví dụ, GDP hiện nay là chịu ảnh hưởng bởi những yếu tố như việc làm, và lạm phát, và những cú sốc bất ngờ .

Sau đó ông nghiên cứu những cú sốc đó ảnh hưởng đến kinh tế vĩ mô như thế nào. Sims vận dụng lý thuyết để phân tích lỗi dự báo và tìm ra các tác động của những "cú sốc cơ bản". Sims sử dụng thông tin thu thập được về những cú sốc cơ bản để tiến hành phân tích impulse- epsponse (phân tích phản ứng xung lực).

Sau đó, một cú sốc được đưa vào mô hình VAR phân tích. Các ngân hàng trung ương vận dụng phương pháp này để dự đoán tác động của quyết định chính sách tiền tệ. Lý thuyết này khẳng định, nếu tăng lãi suất ngay lập tức sẽ làm giảm sản lượng và sẽ giảm giá dẫn đến sự cân bằng "dần dần". Nhiều người phản đối các biện pháp can thiệp tài chính đối với cuộc khủng hoảng cũng sử dụng mô hình phân tích của Sims.

Mặc dù sau năm 1977, hai học giả này đã tiến hành các nghiên cứu độc lập, nhưng cuối cùng học thuyết của họ lại có giá trị bổ sung rất lớn. Mô hình cấu trúc của Sargent có thể áp dụng cho các giả định trong mô hình VAR của Sims. Và dữ liệu phân tích Sims lại vô cùng hữu ích cho các nhà kinh tế sử dụng mô hình cấu trúc của Sargent.

Cả hai đã nghiên cứu tại tại Đại học Minnesota, nơi tạo ra rất nhiều học thuyết kinh tế vi mô quan trọng. Đoạt giải thưởng Nobel, học thuyết của họ đã làm thay đổi nhận thức về chính sách tiền tệ với các can thiệp thực tiễn đối với những kỳ vọng hợp lý.

Ví dụ, Sargent khi nghiên cứu giai đoạn lạm phát ở mức cao đã nhận thấy rằng kỳ vọng hình thành một cách dần dần chứ không nhanh chóng. Sự thay đổi này tạo ra những công cụ cho những nỗ lực kiềm chế lạm phát những năm 1980. Nó cũng sử dụng rộng rãi trong các ngân hàng trung ương và các nghiên cứu của các nhà kinh tế khác.
Theo VeF - HUNG NINH (THEO ECONOMIST)

Tái cơ cấu nền kinh tế Việt Nam - câu hỏi thế nào?

Nền kinh tế Việt Nam mải mê tăng trưởng bề rộng quá lâu mà chưa chú trọng phát triển về chiều sâu  Ảnh minh họa: Hồng Vĩnh
Nền kinh tế Việt Nam mải mê tăng trưởng bề rộng
quá lâu mà chưa chú trọng phát triển về chiều sâu
Ảnh minh họa: Hồng Vĩnh-Tiền Phong
[Marketing3k.vn] Tái cơ cấu nền kinh tế, thay đổi mô hình tăng trưởng của Việt Nam là vấn đề đã được các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước đề cập từ lâu. Hội nghị trung ương lần thứ 3 của Đảng Cộng sản Việt Nam vừa qua đã kết luận phải cơ cấu lại nền kinh tế, thay đổi mô hình tăng trưởng, và đã quyết định ba lĩnh vực chính của việc tái cấu trúc: đầu tư công; khu vực doanh nghiệp nhà nước; khu vực tài chính ngân hàng. Đáng mừng và hy vọng đây sẽ là một cuộc cải tổ kinh tế toàn diện.

Cần rất thực tiễn: chỉ làm những việc có thể làm và mang lại kết quả; đừng làm những việc không thể dẫu rất mong muốn làm vì chắc chắn dẫn đến thất bại. Việc tái cơ cấu ba lĩnh vực nêu trên là việc nhà nước phải làm và có thể làm.

Đầu tư công là do nhà nước tiến hành, nên nhà nước chắc chắn tái cơ cấu được: sửa quy hoạch; sửa đổi cơ chế phân cấp đầu tư; cắt các khoản đầu tư không có hiệu quả kinh tế xã hội; bán các khoản đầu tư dang dở cho các chủ đầu tư khác, v.v…

Với khu vực doanh nghiệp nói chung, nhà nước chỉ có thể tái cơ cấu chúng một cách gián tiếp thông qua các chính sách mà nhà nước đưa ra hay sửa đổi (kể cả quy hoạch) nhằm tạo ra các khuyến khích thúc đẩy chúng tự tái cơ cấu. Sửa luật phá sản, cải tổ hệ thống tư pháp và hoàn thiện khung khổ pháp luật, tạo dựng niềm tin… là những việc như thế. Tạo sân chơi bình đẳng để cho khu vực tư nhân phát triển nhanh và lành mạnh, góp phần vào tái cơ cấu nền kinh tế nói chung và tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước nói riêng. Đối với các doanh nghiệp nhà nước, với tư cách chủ sở hữu, nhà nước còn có thể trực tiếp sắp xếp lại (bán, bán một phần hay cổ phần hóa, xóa sổ, hợp nhất, v.v…) bên cạnh các chính sách đối với doanh nghiệp nói chung.

Khu vực tài chính ngân hàng có nét đặc biệt riêng và nhà nước có thể qua chính sách nói chung hay can thiệp trực tiếp (kể cả rút giấy phép) đối với các ngân hàng tư nhân.

Sau khi có sự đồng thuận về việc phải tái cơ cấu, chúng ta phải làm gì? 

Vấn đề tiếp theo là tái cơ cấu theo hướng nào và được tiến hành ra sao. Hướng mà sai hay làm không đúng cách thì tái cơ cấu có thể mang lại kết quả tệ hại.

Thực ra đã có nhiều cuộc tái cơ cấu như vậy, tuy có lẽ không có quy mô và mức toàn diện như dự kiến lần này. Thí dụ gần đây nhất là việc sắp xếp lại các doanh nghiệp nhà nước theo hướng tập trung - thành lập các tập đoàn kinh tế nhà nước được tiến hành từ 2006. 

Hoặc, trong các năm 1997-1999 đã có cuộc sắp xếp lại các ngân hàng thương mại cổ phần bằng cách xử lý một số ngân hàng yếu kém làm giảm số ngân hàng cổ phần thương mại đô thị từ 25 năm 1997 xuống còn 20 năm 1999. 

Rồi từ 2003, và nhất là trong giai đoạn 2005-2008, việc một loạt ngân hàng nông thôn được nâng cấp lên thành ngân hàng đô thị cùng với các ngân hàng mới được thành lập, khiến số ngân hàng thương mại cổ phần đô thị tăng lên 35. 

Việc tái cơ cấu các doanh nghiệp nhà nước theo hướng tập trung, tăng cường sự độc quyền, các tập đoàn được ưu ái và năng lực quản lý kém một phần do không theo kịp sự tăng về quy mô là ba nguyên nhân chính khiến chúng hoạt động kém hiệu quả và gây ra các hậu quả tai hại mà Vinashin chỉ là một thí dụ điển hình.

Việc sắp xếp lại các ngân hàng thương mại cổ phần đô thị 1997-1999 có thể coi là sự tái cơ cấu thành công. Song việc ào ạt nâng cấp các ngân hàng nông thôn (quy mô nhỏ, hoạt động ở vùng nông thôn) thành các ngân hàng đô thị và lập mới thêm tổng cộng 15 ngân hàng nữa chủ yếu trong giai đoạn 2005-2008, cũng là một kiểu tái cơ cấu theo hướng ngược lại trước, lại gây ra nhiều hệ lụy mới. 

Thí dụ, việc này đã làm cho các khách hàng ở vùng nông thôn mất đi sự tiếp cận đến dịch vụ ngân hàng, mảng ngân hàng đô thị khá nhiều và cạnh tranh rất gay gắt và nhiều khi không lành mạnh gây ra nhiều căng thẳng mà một dấu hiệu là lãi suất liên ngân hàng tăng lên khủng khiếp - 43%/năm ngày 19.2.2008 và gần đây nhất lên 30% ngày 17.10.2011. 

Tình hình đã đến mức phải có quyết định tái cơ cấu mảng ngân hàng thương mại cổ phần đô thị “theo hướng giảm số lượng” như phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh đã nói trong Hội thảo Triển vọng kinh tế thế giới và Chính sách ứng phó của Việt Nam do Uỷ Ban Giám sát Tài chính Quốc gia tổ chức cùng với Viện Khoa học Xã hội Việt Nam và Ngân hàng Thế giới ngày 18.10.2011 vừa qua.

Qua ba thí dụ về “tái cơ cấu” kể trên có thể thấy việc nhận ra phải tái cơ cấu nền kinh tế, thay đổi mô hình tăng trưởng, là rất quan trọng, song chưa đủ.

Tái cơ cấu theo hướng nào (nói cách khác là tiến đến các mục tiêu cụ thể nào) là bước tiếp theo hết sức quan trọng. Định hướng sai có thể gây rắc rối như 2 trong ba thí dụ trên gợi ý.

Tại hội thảo nêu trên, các ý kiến hầu như đã đi đến đồng thuận về tái cơ cấu theo hướng nào, khá hợp với các đề xuất của nhiều nhà nghiên cứu trong nước đã nêu ra trong những năm vừa qua. Tuy nhiên cần nhanh chóng thảo luận tiếp để các nhà hoạch định chính sách cũng có quyết định cụ thể về hướng (hay mục tiêu cụ thể) cho mỗi trong ba lĩnh vực đã được quyết định phải tái cơ cấu.

Sau khi đã xác định được hướng, thì việc kế tiếp là phải tiến hành như thế nào. Đây là vấn đề kỹ thuật cũng cần được các chuyên gia thảo luận và phản biện một cách chi tiết.

Chúng ta đã đi được các bước quan trọng song công việc tiếp theo còn nhiều và không ít khó khăn. Giải quyết thế nào với sự cản trở của các nhóm lợi ích, chẳng hạn, là một trong nhiều vấn đề phải đặt ra nghiêm túc ngay từ đầu nếu muốn tái cơ cấu thành công.

Theo Laodong - Nguyễn Quang A
Các bài khác:

Chuyện láng giềng: “Dạy ít - Học nhiều” và “Thực học - Thực nghiệp”

Malaysia hi vọng cải cách giáo dục sẽ giúp họ hiện thực
 hóa giấc mơ phát triển đất nước. Trong ảnh: học sinh
tiểu học Malaysia trong giờ học ngoài trời
ở công viên chim Kuala Lumpur - Ảnh: Cẩm Phan
[Marketing3k.vn] Dự thảo chiến lược cải cách giáo dục của Việt Nam được công bố từ năm 2008, nay vẫn trong quá trình “thảo luận, lấy ý kiến hoàn thiện”. Cũng trong thời gian ấy, những láng giềng như Singapore và Malaysia đã và đang khởi động các chương trình cải cách giáo dục lớn.

Trong cuộc chạy đua phát triển, nhiều nước đã coi cải cách giáo dục nhằm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao như chìa khóa để vượt lên. Ở khu vực Đông Nam Á, ngoài Singapore là nước đã phát triển nhưng vẫn nỗ lực cải cách giáo dục để tiếp tục giữ vững vị trí hàng đầu, đáng chú ý là Malaysia bắt đầu từ cuối tháng 8-2011 đã chính thức khởi động chương trình cải cách giáo dục đầy tham vọng.
Singapore: Tài nguyên duy nhất là con người

Ngay từ những ngày đầu lập nước, năm 1965 các nhà lãnh đạo của Singapore luôn tâm niệm: tài nguyên duy nhất của đảo quốc này là con người và duy nhất con người. Thực tế Singapore là quốc gia phi tự nhiên nhất thế giới vì đất nước này không có bất cứ nguồn tài nguyên nào, kể cả thứ tối thiểu nhất là nước ngọt. Tất cả đều phải mua và lúc nào cũng ở trong tình trạng lo sợ: muốn mua nhưng người ta không bán!

Chính vì thế phát triển nguồn lực thông qua giáo dục được coi là chìa khóa duy nhất để Singapore phát triển. Từ một nước nghèo khi mới lập quốc, Singapore đã vượt lên sau bốn thập niên, trở thành một trong những nước có thu nhập bình quân tính theo đầu người cao nhất thế giới (43.867 USD/người năm 2010).

Kinh nghiệm này đã được ông Lý Quang Diệu, nguyên thủ tướng Singapore, chia sẻ nhân chuyến thăm Việt Nam năm 2007: Nếu thắng trong cuộc đua giáo dục, sẽ thắng trong phát triển kinh tế. Ông thẳng thắn nhận xét: Chất lượng nguồn nhân lực chính là “nút cổ chai” phát triển mà Việt Nam phải đương đầu.

Nhận định này tiếp tục được những người kế nhiệm ông chia sẻ, chẳng hạn trong một bài phát biểu gần đây, Thủ tướng Lý Hiển Long cho rằng: Giáo dục là nền tảng duy nhất để thịnh vượng và phát triển bền vững. Ưu tiên chính của mọi quốc gia phải là cải thiện hệ thống giáo dục.

Do đặc điểm riêng về chủng tộc và tôn giáo phức tạp, việc cải cách giáo dục ở Singapore không hề dễ dàng. Cái khó đầu tiên mà hầu hết quốc gia không gặp phải nhưng với Singapore lại là vấn đề đau đầu là chuyện ngôn ngữ. Singapore có ba sắc dân chính, nói ba thứ tiếng khác nhau là tiếng Trung (người gốc Hoa), tiếng Malay (người gốc Malay) và tiếng Tamil (người gốc Ấn). Để tạo ra sự gắn kết cộng đồng, Singapore đã phải chọn tiếng Anh làm ngôn ngữ chính thức để giảng dạy và làm việc.

Theo ông Lý Quang Diệu, đó là chính sách khó khăn nhất mà chính phủ ông từng áp dụng. Nhưng không vì thế mà Singapore nản chí trong việc cải thiện hệ thống giáo dục của mình. Vì lúc nào họ cũng tâm niệm rằng tài nguyên duy nhất họ có là con người, nên không còn cách nào khác phải phát triển giáo dục.

Trong khoảng 20 năm trở lại đây, có ba mốc đáng nhớ đánh dấu nỗ lực cải cách giáo dục của Singapore. Mốc thứ nhất là vào khoảng giữa những năm 1980, sự chững lại của kinh tế Singapore trong năm 1985-1986 và bối cảnh cạnh tranh toàn cầu đã thúc giục Singapore cải cách mạnh mẽ hệ thống giáo dục theo hướng thị trường hóa để tăng khả năng sáng tạo của cả người học lẫn nhà trường. Điều này đã dẫn đến xu hướng mềm dẻo, tăng tự chủ và tăng tính cạnh tranh giữa các trường, điển hình là sự ra đời của một số trường phổ thông độc lập hoàn toàn với Bộ Giáo dục vào năm 1988 và các trường tự trị năm 1994.

Mốc đáng nhớ thứ hai là “Kế hoạch tổng thể về ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục” được đưa vào triển khai từ năm 1997, nhắm tới việc dùng công nghệ thông tin để cải cách phương pháp và nội dung giảng dạy nhằm tăng cường tính sáng tạo của học sinh.

Cũng năm này, thủ tướng Goh Chok Tong tiến hành cải cách giáo dục với triết lý mới: “Trường học tư duy, đất nước học tập”. Trong đó, “trường học tư duy” nhắm đến việc phát triển khả năng tư duy sáng tạo cho học sinh, còn “đất nước học tập” hướng đến việc tạo ra một xã hội học tập và coi học tập là một đặc trưng văn hóa quốc gia, ở đó sự sáng tạo và tinh thần đổi mới được cổ vũ và lan rộng trong mọi tầng bậc của xã hội.

Mốc đáng nhớ thứ ba là năm 2004, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long kêu gọi thực hiện giảm tải để tăng tính sáng tạo cho học sinh. Chủ trương này đã được gói gọn trong một khẩu hiệu dễ nhớ: “Dạy ít - học nhiều”. Điều này đã tạo ra một bước chuyển lớn trong hệ thống giáo dục: chú trọng chất hơn lượng, giảm nhồi nhét kiến thức để học sinh được sáng tạo, dành những khoảng trắng trong khung chương trình để nhà trường có thể đưa chương trình riêng của mình vào.

Chiến lược “Dạy ít - học nhiều” này đã “chạm được vào trái tim, cuốn hút được trí não của người học” và vươn đến những điều cốt yếu của giáo dục nói chung: “Tại sao dạy, dạy cái gì và dạy như thế nào?”. Nội dung và phương pháp giảng dạy đã thay đổi đáng kể. Thay vì học thuộc lòng, học sinh được khuyến khích và buộc tham gia các dự án nhỏ như thiết kế đồ chơi, học theo nhóm... để áp dụng kiến thức học được, rèn luyện tính độc lập, cải thiện kỹ năng giao tiếp và tăng khả năng hợp tác trong công việc.

Theo ông Lý Hiển Long, chìa khóa để tạo ra mọi thay đổi trong hệ thống giáo dục nằm ở một chi tiết mang tính kỹ thuật: Cải tiến quản trị giáo dục và tạo cơ hội thăng tiến cho giáo viên!

Malaysia: Giáo dục để hiện thực hóa giấc mơ phát triển

Cuối tháng 8-2011, Malaysia đã khởi động một chương trình cải cách giáo dục đầy tham vọng, mục tiêu là cùng với chương trình cải cách kinh tế giúp Malaysia trở thành nước có thu nhập cao vào năm 2020. Quốc gia này đã đạt mức thu nhập bình quân 8.423 USD/người/năm (theo định nghĩa của Ngân hàng Thế giới năm 2010, nước có mức thu nhập cao nếu thu nhập bình quân tính theo đầu người đạt mức 12.276 USD/năm trở lên).

Để đạt được mục tiêu này, bên cạnh cải cách kinh tế với “Mô hình kinh tế mới”, Malaysia đã xúc tiến cải cách giáo dục nhằm tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao, không chỉ đáp ứng được đòi hỏi của trình độ phát triển mới mà còn dẫn dắt sự phát triển đó để hướng đến việc đạt mức thu nhập bình quân đầu người khoảng 15.000 USD/người/năm vào năm 2020, với lập luận: Không có vốn con người, không có nguồn nhân lực lành nghề và giỏi tiếng Anh thì không thể tạo ra bất cứ dịch chuyển nào trong kinh tế.

Cũng như Singapore, Malaysia có ba nhóm chủng tộc lớn là người Malay, người Ấn và người Hoa, nói ba thứ tiếng và theo ba tôn giáo khác nhau. Chính vì thế, chương trình giáo dục của Malaysia cho phép giảng dạy bằng cả ba thứ tiếng Malay, Hoa, Tamil ở bậc tiểu học. Ba chủng tộc này đều muốn có chính sách giáo dục có lợi nhất cho chủng tộc và tôn giáo của mình, nên việc tiến hành cải cách giáo dục luôn gặp khó khăn rất lớn.

Chẳng hạn năm 2003, chính phủ đã đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ dạy các môn toán và khoa học nhưng gặp phải sự chống đối của các nhóm giáo dục người Malay và người Hoa, nên đến năm 2010 đành phải trở lại việc dạy các môn này bằng tiếng Malay.

Nhưng do nhận thức được tầm quan trọng của giáo dục, Chính phủ Malaysia đã xúc tiến cải cách giáo dục với sứ mệnh “Phát triển hệ thống giáo dục đẳng cấp thế giới nhằm phát huy tối đa tiềm năng của cá nhân và hiện thực hóa giấc mơ phát triển của đất nước”, vì nhận thấy “giáo dục đang lạc hậu hơn so với các lĩnh vực khác”.

Điều này được thể hiện rõ nét qua các cải cách theo hướng “Thực học - thực nghiệp”, trong đó chú trọng các môn toán, tiếng Anh và khoa học, cải tiến phương pháp giảng dạy, đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong giáo dục để nâng cao chất lượng, phát triển hệ thống trường cao đẳng - dạy nghề, thu hút sinh viên và giảng viên quốc tế đến giảng dạy và học ở bậc đại học...

Năm 1996, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước công nghiệp vào năm 2020, nhưng đến nay đã đi được hai phần ba chặng đường mà đích đến còn quá xa vời. Trong hoàn cảnh đó, nhiều chuyên gia trong nước và quốc tế đã nhiều lần khuyến cáo mạnh mẽ: Việt Nam phải cải cách giáo dục để phát triển, thất bại trong giáo dục là thất bại toàn diện, tuyệt đối...

Thực tế cho thấy những cải cách giáo dục của Việt Nam đều ở tình trạng manh mún, đối phó. Liệu có ai nhìn sang sự đẩy mạnh cải cách giáo dục của những người hàng xóm, dù đã đi trước ta rất nhiều nhưng vẫn không ngừng nỗ lực cải tiến để phát triển, với những kế hoạch vừa tổng thể vừa thiết thực như “Dạy ít - học nhiều” của Singapore và “Thực học - thực nghiệp” của Malaysia mà lo lắng, giật mình?

Các bài khác:

Thứ Năm, 20 tháng 10, 2011

Phân vai lãnh đạo - quản lý

[Marketing3k.vn] Nhà quản lý tìm cách làm thật tốt một công việc, còn người lãnh đạo lại cố gắng xác định đúng công việc để làm. Điều này cho thấy, tuy ở vị trí đứng đầu, nhưng vai trò của nhà quản lý và lãnh đạo hoàn toàn khác biệt. Nhầm lẫn giữa hai vai trò này khiến hoạt động của nhiều doanh nghiệp bế tắc.

Ông Trịnh Thành Thịnh, Giám đốc Phân phối của MegaStar Media, đặt vấn đề: Do chưa hiểu rõ vai trò của người lãnh đạo vớiquản lý, nhất là thường bị nhầm lẫn giữa hai vị trí này, nên những người từ vị trí quản lý lên làm lãnh đạo thường gặp trở ngại do thiếu sót một vài kiến thức có liên quan.

Cũng chính vì sự nhầm lẫn này mà những người lãnh đạo chưa xác định được khi nào áp dụng vai trò quản lý, khi nào áp dụng vai trò lãnh đạo và cân bằng giữa hai vai trò trong công việc".

Theo ông Thịnh, các nhà lãnh đạo thường hay nói về tầm nhìn, sứ mệnh, khích lệ nhân viên của mình nhiều hơn, truyền cảm hứng làm việc cho họ...

Còn các nhà quản lý thường nói nhiều hơn về quy trình làm việc, hệ thống, công việc, mục tiêu giám sát và điều phối công việc nhiều hơn..

Về cơ bản, hai vai trò hoàn toàn khác nhau. Tuy nhiên, để hoạt động của DN hiệu quả phải tùy thuộc vào tình huống. Chẳng hạn, có những lúc tình hình kinh tế khác nhau như lạm phát, khủng hoảng tài chính thì cần quản lý nhiều hơn, thắt chặt nhiều hơn...

Nhưng khi khủng hoảng về con người, ví dụ như việc thiếu nguồn nhân lực cấp trung, thiếu nguồn nhân lực cấp cao, người lao động thiếu kỹ năng quản lý... thì rất cần vai trò người lãnh đạo.

Theo ông Nguyễn Anh Huy, Giám đốc Talentlink Center, trong tình hình kinh tế khó khăn, lạm phát, tỷ giá thay đổi liên tục, trong điều hành DN có rất nhiều rủi ro.

Như vậy, khi kinh tế khủng hoảng, chúng ta thực hiện vai trò quản lý nhiều hơn là vai trò lãnh đạo, nhưng để thiết lập ra hệ thống quản lý tốt, để cho mỗi người làm theo sự quản lý đó thì cần thực hiện vai trò lãnh đạo để hướng mọi người đến sự thay đổi đó. Cũng trong thời buổi kinh tế khó khăn, vai trò của người lãnh đạo cũng phải thay đổi cho phù hợp.

Trước đây, chúng ta khuyến khích nhân viên làm việc, nhưng bây giờ phải theo sát từng bộ phận, từng ngành kinh doanh, chúng ta giám sát về lãi lỗ, về thu mua, tổn thất, dòng tiền tệ, vay ngân hàng như thế nào... từ đó mới có thể quản lý chặt và mang lại hiệu quả kinh doanh.

Bằng kinh nghiệm của mình, ông John Vong, Cố vấn cấp cao của Tập đoàn Sacombank, khuyên những người lãnh đạo đang giữ vai trò Chủ tịch HĐQT hãy tìm người tổng giám đốc giỏi nhất và "đứng sau" những vị này.

Vì khi là Chủ tịch HĐQT, lãnh đạo nên đóng vai trò là trọng tài hơn là đóng vai trò cầu thủ trên sân bóng. Nếu lãnh đạo vẫn muốn tham gia vào cầu thủ thì xảy ra việc vừa đá bóng vừa thổi còi thì tình huống nó sẽ khó khăn. Đó là lý do tại sao các hoạt động của các công ty ở Việt Nam trở nên rắc rối vì các công ty ở Việt Nam thì trọng tài và cầu thủ là một.

Thực tế, cũng có nhiều trường hợp khi công ty nhỏ, các nhân viên với kinh nghiệm còn non trẻ, chưa cọ xát với thực tế nhiều, thường làm việc với sếp trên cơ sở vừa tôn trọng, vừa sợ sếp.

Sau đó, khi quy trình làm việc đã vào quy củ, nhân viên có kinh nghiệm, được giao quyền, chủ động trong công việc thì bắt đầu "lạc lối". Theo ông John Vong, trong tình huống này, nếu công ty chỉ có mình bạn là lãnh đạo, thì cần tạo ra một nhóm những nhà lãnh đạo nhỏ để củng hỗ trợ nhau.

Nếu công ty có những người nhân viên khác nhau thì việc quản lý phụ thuộc vào những cấp nhân viên với những phẩm chất khác nhau. Nếu họ có kiến thức, có thái độ tốt, thì nên giao quyền để họ làm việc. Trong khi đó, khi nhân viên còn thiếu kiến thức, chưa có thái độ tốt thì cần phải giám sát, theo dõi công việc của họ.

Vị trí quản lý và lãnh đạo ở DN Việt Nam phụ thuộc rất nhiều vào ý thức, chất lượng của nguồn nhân lực. Nếu nhân viên giỏi, tôn trọng cam kết thì rất thuận tiện để giao việc, giao quyền.

Nhưng nếu nhân viên chưa nhân thức rõ được công việc, không có tính cam kết thì bắt buộc, người sếp phải đóng vai trò cả người quản lý, vừa phải hối thúc, kiểm soát, kiểm tra gắt gao hiệu quả công việc.

Ông John Vong cũng cho biết đang quản lý DN ở 5 quốc gia. Ông Vong là người lớn tuổi thứ 3 ở các DN này, nhưng ông vẫn chuyển giao quyền lực cho những nhân viên nhỏ hơn ông từ 15 - 20 tuổi.

Ông chia sẻ: "Khi muốn DN phát triển thì cần phải mạnh dạn tin tưởng vào nhân viên, giao quyền cho họ. Cố tập trung quyền lực vào tay mình, thì cuối cùng hoạt động kinh doanh sẽ chỉ tồn tại đến thế hệ của mình mà thôi.

Cần phải chuyển giao công việc, quyền lực, huấn luyện nhân viên để họ có thể tiếp quản công việc tốt khi không có mặt mình. Song, điều quan trọng nhất là người lãnh đạo cần phải thích nghi với từng thay đổi của hoàn cảnh thực tế để có thể thực hiện tốt vai trò của mình".

Theo Doanh nhân SG cuối tuần

Nhà băng Việt trước cuộc ‘đại tu’ lớn

Thông điệp của cơ quan quản lý dự báo một cuộc
Thông điệp của cơ quan quản lý dự báo
một cuộc "thay máu" trong hệ thống
ngân hàng Việt Nam. Ảnh minh họa: Hoàng Hà
[Marketing3k.vn] Thông điệp được phát đi liên tiếp trong những ngày qua của Ngân hàng Nhà nước báo hiệu một cuộc thanh lọc trong các tổ chức tín dụng sẽ diễn ra rốt ráo trong năm 2012.

Là một trong 3 nội dung chính của tái cơ cấu nền kinh tế, câu chuyện thanh lọc ngân hàng, tuy không mới, nhưng luôn nhận được xem là đề tài nóng hổi bởi tầm ảnh hưởng của nó đến thị trường tài chính, cộng đồng doanh nghiệp cũng như mỗi người dân.

Nói như Tiến sĩ Võ Trí Thành, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, ở Việt Nam đang diễn ra tình trạng vừa thừa, vừa thiếu ngân hàng. “Nếu xét về góc độ tiếp cận vốn của người dân, doanh nghiệp thì thiếu, nhưng nếu xét về những nhiễu nhương mà các ngân hàng gây ra cho nền kinh tế thì quá nhiều”, Tiến sĩ Thành phân tích.
Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, tính đến cuối năm 2010, Việt Nam có tổng cộng 52 ngân hàng thương mại được cấp phép hoạt động. Nếu tính cả chi nhánh ngân hàng nước ngoài (50) thì con số này lên tới trên 100. Đó là chưa kể đến hệ thống các công ty tài chính, quỹ tín dụng trung ương và cơ sở…

Bài toán thanh lọc ngân hàng yếu, “bồi bổ” cho những cá thể khỏe vốn đã được đặt ra vào giữa năm 2007 khi hàng chục bộ hồ sơ xin thành lập nhà băng tới tấp bay về Ngân hàng Nhà nước. Vấn đề này một lần nữa được xới xáo lại vào đầu năm 2010 khi các ngân hàng bước vào lộ trình tăng vốn theo yêu cầu của Chính phủ. Tuy vậy, câu chuyện chỉ thực sự lên đến đỉnh điểm trong những ngày này, khi Quốc hội bước vào kỳ họp với những toan tính cho kế hoạch 2011 - 2015, trong đó tái cấu trúc nền kinh tế, tái cấu trúc ngân hàng được đặc biệt quan tâm.

Báo cáo trong phiên khai mạc Quốc hội ngày 20/10, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định ngay trong năm 2012, Chính phủ sẽ tiến hành tái cơ cấu hệ thống ngân hàng, theo hướng giảm nhanh số lượng các ngân hàng và tổ chức tín dụng yếu kém, đồng thời tăng hợp lý về quy mô, tạo điều kiện cho các ngân hàng có khả năng phát triển.

Tuyên bố này, cùng với thông điệp tái cơ cấu, khuyến khích mua bán, sáp nhập nhà băng được Ngân hàng Nhà nước liên tiếp phát đi trong những ngày gần đây đang báo hiệu những thay đổi lớn trong hệ thống ngân hàng trong năm tới.

Nếu căn cứ vào những phác thảo được đại diện Chính phủ nêu ra thì việc tái cơ cấu sẽ bắt đầu từ việc giảm nhanh số lượng những ngân hàng mà cơ quan quản lý cho là yếu kém. “Giảm số lượng không phải là mục tiêu mà Ngân hàng Nhà nước đặt ra nhưng sẽ là hệ quả tất yếu khi thanh lọc ngân hàng hiện nay”, Tiến sĩ Lê Xuân Nghĩa - Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia nhận định. Tuy nhiên, ông Nghĩa cũng cho biết, ở góc độ cá nhân, ông ủng hộ quan điểm giảm nhanh số ngân hàng bởi “lượng đổi thì chất đổi”.

Trong khi đó, theo Tiến sĩ Võ Trí Thành, bên cạnh vấn đề số lượng, trong quá trình tái cơ cấu cần đặt yếu tố an toàn hệ thống lên hàng đầu, cùng với việc đề ra phương án cụ thể nhằm giải quyết các khoản nợ, tài sản xấu. “Người gửi tiến rất nhạy cảm với những thông tin thay đổi. Do đó, dù tái cơ cấu như thế nào thì vẫn phải đảm bảo cho toàn bộ hệ thống hoạt động ổn định, bình thường”, Tiến sĩ Thành khẳng định.

Nguyên Thống đốc Lê Đức Thúy cho rằng vấn đề quan trọng nhất của tái cơ cấu ngân hàng là không để xảy ra đổ vỡ ngoài tầm kiểm soát. Ảnh: Nhật Minh
Nguyên Thống đốc Lê Đức Thúy cho rằng vấn đề quan trọng nhất của
tái cơ cấu ngân hàng là không để xảy ra đổ vỡ ngoài tầm kiểm soát. Ảnh: Nhật Minh

Chia sẽ qua điểm này, nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước - Lê Đức Thúy cho rằng, tái cơ cấu ngân hàng là cần thiết được bàn đến. Tuy vậy, đây cũng là một việc nhạy cảm, cần những bước đi khôn ngoan. Theo ông, không nên ảo tưởng gì nhiều về việc cần tạo ra các ngân hàng lớn hơn mạnh hơn.

Vấn đề trước mắt là giải quyết sự lành mạnh về tài chính, ngăn chặn tình trạng nợ xấu đang diễn ra trong hệ thống để nó không đổ vỡ ngoài tầm kiểm soát. "Một số ngân hàng có thể được cứu vì lợi ích chung", chuyên gia này gợi ý. Cũng theo ông Thúy, từ cơ sở này, các ngân hàng sẽ được đặt lên bàn cân cân độ yếu mạnh, xấu tốt để có cách quản lý phù hợp, sau đó, mới tính đến sáp nhập hay mua bán.

Bên cạnh việc quản lý ở tầm vĩ mô, theo nguyên Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia, quá trình tái cơ cấu ở mỗi ngân hàng phải đi liền với tăng cường quản trị nội bộ. "Không có chuyện khoán cho cấp dưới huy động được một tỷ thì cho bao nhiêu tiền, rồi lãi suất cưa đôi với người gửi tiền... Kiểm soát được cái đó mới tránh được những rủi ro về đạo đức, mới lành mạnh hóa được chất lượng tín dụng", chuyên gia này nêu ý kiến.

Về phần mình, các ngân hàng thương mại - đối tượng chịu ảnh hưởng chính của tái cơ cấu hiện vẫn khá “kín tiếng” xung quanh câu chuyện này. Tiếp xúc vớiVnExpress.net, đa số ý kiến cho biết sẽ chấp hành nghiêm túc nếu đây là chủ trương của cơ quan quản lý, nhưng hy vọng quá trình này sẽ diễn ra một cách minh bạch, rõ ràng và công bằng.

Chủ tịch Hội đồng quản trị một ngân hàng thương mại thuộc nhóm G12 tại Hà Nội cho rằng, việc để tồn tại khoảng 100 ngân hàng, tổ chức tín dụng đến hôm nay là không bình thường. Những hoạt động không đồng nhất của các đơn vị này phần nào làm náo loạn thị trường, ảnh hưởng đến chính sách điều hành từ Nhà nước. “Việc sắp xếp lại lẽ ra phải tiến hành từ cách đây vài năm và chỉ nên để cho 18 - 20 ngân hàng tồn tại là vừa”, vị chủ tịch này nói.